|
“Nước
ta do dân làm chủ”
(tiếp theo và hết)
Đại tướng Võ Nguyên Giáp
Đại biểu Quốc hội các Khóa I,II,III,IV,V,VI,VII
Nay nhìn lại Hiến pháp đầu tiên cho đến các Hiến
pháp sau này, chúng ta thấy có những điều cơ bản
ta đã phát triển, nhưng cũng có những điều chưa
phải đã thực sự ngang tầm với Hiến pháp đầu tiên,
điều này cần tiếp tục nghiên cứu. Vấn đề là làm
sao thực hiện được tinh thần thực sự dân chủ,
Nhà nước là công bộc của dân, nghe tiếng nói của
dân, thực hiện cho được toàn dân đoàn kết.
Từ ngày nước nhà được độc lập và thống nhất,
Quốc hội ta đã làm được rất nhiều việc và đã có
nhiều tiến bộ, thể hiện quyền làm chủ của dân.
Sắp tới, Quốc hội họp phiên đầu tiên của thiên
niên kỷ thứ 3, trong bối cảnh trên thế giới đang
có những đổi thay to lớn, các cuộc đấu tranh
giai cấp và dân tộc còn diễn ra quyết liệt, phức
tạp; cách mạng khoa học công nghệ đang phát
triển với nhịp độ siêu tốc. Đất nước chúng ta đã
giành được độc lập to lớn trong sự nghiệp đổi
mới, nhưng vẫn đang là một nước nông nghiệp bắt
đầu đi vào công nghiệp hóa và hiện đại hóa,
trong lúc đó, nhiều nước phát triển đã đi vào
thời đại thường được gọi là “công nghệ thông
tin, văn minh trí tuệ”. Mác đã từng dự báo: “Một
ngày nào đó, giai cấp công nhân sẽ là một giai
cấp công nhân khoa học, khoa học sẽ trở thành
lực lượng sản xuất trực tiếp, lúc đó giá trị của
cơ bắp trong từng sản phẩm sẽ thu hẹp đến mức
cực nhỏ, chủ yếu là giá trị của chất xám”.
Đất nước ta đã đổi mới và thắng lợi cực kỳ to
lớn; nhưng nước ta còn là một nước nghèo đang
phát triển. Trước kia, chúng ta đã chiến đấu để
rửa cái nhục mất nước, giờ đây chúng ta ngày đêm
trăn trở, ra sức tìm mọi cách phát triển kinh tế
để rửa cái nhục nghèo nàn lạc hậu. Đất nước đã
hòa bình, độc lập, thống nhất, nhiệm vụ chủ yếu
ngày nay là thắng được nghèo nàn lạc hậu, người
nghèo thì làm cho khá lên, người khá thì làm cho
giàu lên, người giàu thì càng giàu nữa như Bác
Hồ đã nói. Vấn đề cốt lõi để làm giàu là khoa
học, là trí tuệ. Vừa rồi, Quốc hội bàn về Luật
Giáo dục rất lâu, nhưng có lẽ chắc chắn có nhiều
người vẫn chưa thỏa mãn. Thời đại đòi hỏi con
người phải tận dụng đến cao độ cả không gian,
thời gian, phải tranh thủ từng giờ, từng phút,
từng giây. Muốn vậy, chúng ta – giai cấp công
nhân, nhân dân lao động – phải nâng cao trình
độ, có trí tuệ. Dân tộc ta phải trở thành một
dân tộc thống nhất như Bác Hồ đã nói. Đề
nghị Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội chú
trọng, đôn đốc Chính phủ thực hiện cho được một
cuộc cải cách có tính cách mạng trong lĩnh vực
giáo dục và đào tạo, để con người Việt Nam sớm
làm chủ được đỉnh cao khoa học và công nghệ hiện
đại, để nước ta tiến nhanh và vững, tiến kịp các
nước trung bình, rồi các nước tiên tiến trên thế
giới, trong khi ta vẫn giữ vững mục tiêu độc lập
dân tộc và chủ nghĩa xã hội.
Quốc hội trong thời kỳ đổi mới muốn nâng cao
chất lượng công tác, phải tiếp tục đổi mới tư
duy và phải đổi mới tổ chức, phương thức hoạt
động. Tôi có một đề nghị là làm sao có cuộc cải
tổ về thành phần Quốc hội, tức là về đại biểu
Quốc hội. Nên xác định tiêu chuẩn của người đại
biểu Quốc hội. Người đại biểu Quốc hội vừa phải
có tư cách đạo đức tốt, vừa phải đủ trình độ,
kiến thức các mặt, nhất là luật pháp, để tham
gia xây dựng pháp luật và bàn bạc, quyết định
công việc quan trọng của đất nước. Tăng cường
hơn nữa số lượng đại biểu chuyên trách, bớt số
lượng đại biểu kiêm nhiệm, vừa làm Chủ tịch hay
Bí thư ở tỉnh, lại vừa là đại biểu Quốc hội thì
sẽ hạn chế hiệu quả của công tác Bí thư, Chủ
tịch.
Theo cơ cấu Quốc hội của chúng ta hiện nay,
chúng ta khó lập ra những ủy ban chuyên trách
của Quốc hội làm việc có chất lượng và có hiệu
quả cao, thí dụ như Ủy ban Nghiên cứu lập pháp
chẳng hạn. Đã gọi là cơ quan quyền lực tối cao,
là cơ quan lập pháp thì các pháp luật chủ yếu
phải do Quốc hội đề ra, đương nhiên có lấy ý
kiến của Chính phủ, của các đoàn thể, Mặt trận.
Ví dụ như về Luật Thuế, tôi thấy tốt nhất chủ
yếu phải do Ủy ban Pháp luật của Quốc hội soạn
thảo, đương nhiên có lấy ý kiến của các cơ quan
hữu quan của Chính phủ, như cơ quan thuế.
Nếu chúng ta không tiếp tục đổi mới về tư duy,
về tổ chức thì không thể nâng cao được hiệu quả
hoạt động của Quốc hội, không thể làm cho các
luật, các nghị quyết của Quốc hội thực sự phản
ánh nguyện vọng của dân. Quốc hội nên có sự đổi
mới, cả trong cách tiến hành kỳ họp.
Bây giờ tôi thấy ta đang lạm phát về hội nghị,
hội thảo, về hội nghị liên hoan. Hôm nay, các
đồng chí tiến hành cuộc hội thảo này, có hội và
có thảo như vậy là tiến bộ. Cần khắc phục lối
họp hành nặng về hình thức, bởi vì trong tiết
kiệm thì tiết kiệm quan trọng nhất là thời gian.
Đã gọi là hội thảo thì phải có trao đổi ý kiến,
rút ra được những kết luận gì bổ ích cho lãnh
đạo, chỉ đạo. Tôi hoan nghênh cuộc Hội thảo này
của chúng ta với tinh thần đổi mới, thiết thực.
Để chào mừng thiên niên kỷ mới, tôi chúc: Sang
thế kỷ XXI Quốc hội ta dưới sự lãnh đạo của Đảng
sẽ góp phần xứng đáng đưa đất nước ta tiến lên
mạnh mẽ trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện
đại hóa, trên những biến đổi trên con đường quá
độ lên chủ nghĩa xã hội, chiến thắng nghèo nàn
và lạc hậu, làm cho dân giàu, nước mạnh, xã hội
công bằng, dân chủ, văn minh, tiến kịp và sánh
vai với các nước tiên tiến trên thế giới. Làm
được như vậy cũng tức là thiết thực chào mừng
Đại hội IX của Đảng.
Tư duy đổi mới, tổ chức đổi mới, nâng cao hiệu
quả hoạt động, Quốc hội ta với nghị lực sáng tạo
vô tận và toàn diện, nhất định sẽ thực hiện được
ước mơ tưởng chừng như huyền thoại ấy của nước
ta thành hiện thực lịch sử.
(Theo Kỷ yếu hội thảo 55 năm Quốc hội Việt Nam -
Quá trình hình thành, phát triển và vai trò của
Quốc hội trong sự nghiệp đổi mới - VPQH,
12.2000.)
Báo Người đại biểu nhân dân số 215, ngày
08-11-2005 |