Trang chủ  

Bác Hồ và Đảng CSVN với QH
Quá trình hình thành và sự ra đời của QH
Nội dung và ý nghĩa của bản hiến pháp đầu tiên
Quá trình phát triển của QH qua các thời kỳ
Những thành tựu đạt được
Ảnh tư liệu
Các hoạt động kỷ niệm 60 năm QHVN 
 Viết về QHVN
 Các số liệu
Hộp thư góp ý


"Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do độc lập. Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vững quyền tự do, độc lập ấy".

 

Trích    Tuyên ngôn độc lập

   

Chào mừng bạn đến với Website 60 năm Quốc hội Việt Nam

  

 

ĐỂ MÃI MÃI XỨNG ĐÁNG LÀ CƠ QUAN

ĐẠI DIỆN CHO Ý CHÍ VÀ NGUYỆN VỌNG CỦA NHÂN DÂN

Diễn văn kỷ niệm 60 năm Quốc hội Việt Nam do đồng chí Nguyễn Văn An, Uỷ viên Bộ Chính trị,

Chủ tịch Quốc hội nước CHXHCNVN trình bày tại cuộc mít tinh ngày 5-1-2006, Nhà hát lớn Hà Nội

---------------------

 

Thưa đồng bào và chiến sĩ cả nước, đồng bào Việt Nam ở nước ngoài,

Thưa các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Mặt trận Tổ quốc Việt Nam,

Thưa các vị lão thành cách mạng, các mẹ Việt Nam anh hùng, các vị đại biểu Quốc hội các khoá,

Thưa các vị khách quý,

Hôm nay, trong không khí tưng bừng phấn khởi của những ngày đầu năm mới 2006; cả nước đang sôi nổi thi đua lập thành tích chào mừng Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X, toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta long trọng kỷ niệm 60 năm Quốc hội Việt Nam, cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Nhân dịp này, thay mặt các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, tôi xin gửi lời thăm hỏi và lời chúc mừng thân thiết nhất đến các vị lão thành cách mạng, các mẹ Việt Nam anh hùng, các vị đại biểu Quốc hội các khoá, cùng toàn thể đồng bào và chiến sĩ cả nước, đồng bào Việt Nam ở nước ngoài; xin chúc các vị đại biểu, các vị khách quốc tế sức khỏe, hạnh phúc và thành đạt.

Trong buổi lễ trọng thể này, chúng ta thành kính tưởng nhớ Chủ tịch Hồ Chí Minh, người sáng lập và rèn luyện Đảng ta và Nhà nước ta, tưởng nhớ các vị lãnh đạo tiền bối của Đảng, Chính phủ, Quốc hội và Mặt trận dân tộc thống nhất, đã dày công vun đắp, xây dựng và phát triển Quốc hội Việt Nam trưởng thành vững chắc như ngày nay.

Thưa các vị đại biểu,

Từ Quốc dân đại hội Tân Trào (Tuyên Quang) đến Cách mạng Tháng Tám, Quốc khánh 2-9-1945 và cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu đại biểu Quốc hội khoá I vào ngày 6-01-1946 là những sự kiện trọng đại, mở đầu  thời đại huy hoàng mới trong lịch sử dân tộc Việt Nam.

Ngày mồng 5 tháng 1 năm 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có lời kêu gọi cử tri cả nước đi bầu cử đại biểu Quốc hội đầu tiên: “…Ngày mai là một ngày vui sướng của đồng bào ta, vì ngày mai là ngày Tổng tuyển cử, vì ngày mai là một ngày đầu tiên trong lịch sử Việt Nam mà nhân dân ta bắt đầu hưởng dụng quyền dân chủ của mình…[1]. Hướng ứng lời hiệu triệu thiêng liêng đó, ngày 6-1-1946, với tinh thần yêu nước nồng nàn và khí thế hào hùng  của Cách mạng Tháng Tám, tất cả công dân Việt Nam trên khắp mọi miền của Tổ quốc, không phân biệt nam nữ, giàu nghèo, dân tộc, tôn giáo, chính kiến..., từ 18 tuổi trở lên, đã nô nức tham gia bầu cử, bất chấp sự pháp hoại điên cuồng của các thế lực xâm lược và chống đối.

Cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên đã thắng lợi vang dội trên phạm vi cả nước, đánh dấu bước phát triển nhảy vọt về thể chế dân chủ của nước ta. Người dân Việt Nam từ thân phận nô lệ đã trở thành công dân của một nước tự do độc lập, tự quyết định vận mệnh lịch sử của mình, tự lựa chọn và dựng xây chế độ Cộng hoà dân chủ.

Ra đời trong khói lửa của cuộc đấu tranh cách mạng, Quốc hội vừa là thành quả, vừa là biểu tượng cao quý nhất của độc lập dân tộc, của thống nhất đất nước, thể hiện ý chí và khát vọng ngàn đời của nhân dân. Hội tụ đại biểu khắp mọi miền đất nước, từ những nhà cách mạng đầy nhiệt huyết đến đại diện các ngành, các giới, các giai cấp, tầng lớp, các thành phần dân tộc, tôn giáo…Quốc hội mang trong mình sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, hiện thân của ý chí kiên cường và nghị lực phi thường không gì lay chuyển nổi của dân tộc Việt Nam.

Cuộc Tổng tuyển cử ngày 6-1-1946 đã đi vào lịch sử nước nhà như một mốc son chói lọi. Thắng lợi của cuộc Tổng tuyển cử khẳng định sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh trước tình thế “ngàn cân treo sợi tóc”.

Quốc hội khoá I là Quốc hội đặc biệt, hoạt động kéo dài gần 15 năm (1946-1960). Với vai trò lịch sử của mình, Quốc hội khoá I đã thông qua Hiến pháp năm 1946 - Hiến pháp đầu tiên của nước Việt Nam độc lập. Đánh giá về ý nghĩa của sự kiện này, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói “…Hiến pháp đó tuyên bố với thế giới nước Việt Nam đã độc lập,... dân tộc Việt Nam đã có đủ mọi quyền tự do…”[2]. Hiến pháp 1946 đánh dấu thắng lợi lịch sử đã giành được trong Cách mạng tháng Tám, xác lập chế độ dân chủ cộng hoà, phát triển cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân. Đây là một bản Hiến pháp dân chủ, tiến bộ, là đạo luật cơ bản đầu tiên đặt nền móng cho việc xây dựng thể chế nhà nước cách mạng trong thời đại mới. Đây cũng là minh chứng hùng hồn về niềm tin tuyệt đối của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh vào tinh thần yêu nước của nhân dân ta. 

Tiếp đó, trong thời kỳ kháng chiến cứu nước vô cùng ác liệt, với tinh thần tất cả cho tuyền tuyến, tất cả để đánh thắng giặc Mỹ xâm lược, Quốc hội đã ban hành Hiến pháp 1959 tạo nền tảng pháp lý cho việc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, đấu tranh thống nhất nước nhà.

Sau đại thắng mùa xuân năm 1975, khi non sông đã thu về một mối, ngày 15-4-1976, cuộc tổng tuyển cử bầu Quốc hội khoá VI được tiến hành trong cả nước và đã thu được thắng lợi rực rỡ. Từ đây, chúng ta có một Quốc hội của nước Việt Nam thống nhất, huy động sức mạnh của toàn dân tộc vào quá trình khắc phục hậu quả chiến tranh, xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

Trong các giai đoạn của cách mạng, kế thừa, phát triển Hiến pháp năm 1946, Hiến pháp năm 1959, Quốc hội đã tiếp tục ban hành Hiến pháp 1980 - Hiến pháp của thời kỳ cả nước thống nhất cùng đi lên chủ nghĩa xã hội và Hiến pháp 1992 - Hiến pháp của thời kỳ đổi mới toàn diện đất nước, đánh dấu một mốc phát triển mới cực kỳ quan trọng của cách mạng Việt Nam.

Thưa các vị đại biểu,

Qua 60 năm hình thành và phát triển, Quốc hội Việt Nam đã không ngừng lớn mạnh, ngày càng thực hiện tốt hơn chức năng là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, thay mặt nhân dân thực hiện các quyền lập hiến, lập pháp, giám sát tối cao và quyết định c¸c vấn đề quan trọng của đất nước.

Hoạt động lập pháp được đặc biệt quan tâm nhằm xây dựng và từng bước hoàn thiện hệ thống pháp luật phục vụ yêu cầu phát triển kinh tế, văn hóa-xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh, mở rộng quan hệ đối ngoại, bảo đảm việc thực hiện quyền, nghĩa vụ cơ bản của công dân. Đồng thời củng cố, hoàn thiện bộ máy nhà nước; góp phần quan trọng vào công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đẩy nhanh tốc độ phát triển kinh tế, thúc đẩy tiến bộ xã hội, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, tích cực, chủ động hội nhập kinh tế khu vực và  quốc tế, mở rộng giao lưu và hợp tác quốc tế.

Hoạt động giám sát có nhiều cố gắng, đạt được những kết quả bước đầu tích cực. Nhiều kiến nghị qua giám sát được tiếp thu, khắc phục, đã góp phần thúc đẩy việc thực hiện Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa. Phương thức tiến hành giám sát đã có cải tiến nhằm nâng cao chất lượng. Những đổi mới trong hoạt động chất vấn tại kỳ họp Quốc hội đã góp phần làm cho sinh hoạt của Quốc hội trở nên sôi động, thiết thực, được nhân dân hoan nghênh, đồng tình và ủng hộ.

Quốc hội cũng đã thực hiện ngày càng có hiệu quả hơn chức năng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước. Các Nghị quyết của Quốc hội về nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội 5 năm và hàng năm, chính sách tài chính tiền tệ quốc gia, dự toán ngân sách nhà nước và phân bổ ngân sách nhà nước, các công trình quan trọng quốc gia, chính sách dân tộc, an ninh, quốc phòng, đối ngoại…đã góp phần vào việc duy trì sự ổn định và phát triển đất nước.

 Từ thực tế 60 năm trưởng thành của Quốc hội Việt Nam, chúng ta nhận thấy rằng:

- Quốc hội luôn luôn là hiện thân của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, Quốc hội của dân, do dân, vì dân. Cử tri trực tiếp bầu ra đại biểu Quốc hội và có quyền bãi miễn đại biểu đó. Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Quốc hội luôn luôn đại diện cho ý chí và nguyện vọng của nhân dân, gắn bó mật thiết với nhân dân. Đại đoàn kết toàn dân tộc, gắn bó máu thịt với nhân dân, đó là khởi nguồn sức mạnh vô địch của nhân dân Việt Nam.

- Quốc hội không ngừng được đổi mới về tổ chức và phương thức hoạt động, không ngừng kiện toàn và tăng cường các cơ quan của Quốc hội, Văn phòng Quốc hội, nâng cao chất lượng đại biểu Quốc hội, đáp ứng đòi hỏi của sự phát triển ngày càng cao của đất nước. Vai trò của Hội đồng dân tộc và các Uỷ ban của Quốc hội ngày càng được phát huy tốt hơn. Đặc biệt việc tăng số lượng đại biểu Quốc hội chuyên trách đã góp phần quan trọng nâng cao rõ rệt chất lượng hoạt động của Quốc hội.

- Quốc hội luôn tăng cường mối quan hệ công tác với các cơ quan hữu quan, gắn bó chặt chẽ và chủ động phối hợp với Chính phủ, Toà án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị-xã hội; đồng thời, đề cao trách nhiệm của các cơ quan này trong quan hệ phối hợp với Quốc hội và các cơ quan của Quốc hội. Mặt khác, để hoạt động của Quốc hội thể hiện được ý chí, nguyện vọng của toàn dân, gắn bó với thực tiễn cuộc sống, Quốc hội và đại biểu Quốc hội đã tăng cường mối quan hệ với nhân dân thông qua việc tiếp xúc với cử tri, lắng nghe ý kiến và phản ánh tâm tư, nguyện vọng của cử tri trên các diễn đàn Quốc hội.

- Quốc hội không ngừng phát huy dân chủ trong sinh hoạt của Quốc hội, gắn liền với quá trình đổi mới nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng. Dân chủ vừa là mục tiêu, vừa là động lực của cách mạng. Phát huy dân chủ là để thực hiện tốt hơn nữa chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, khai thác tốt hơn nữa tiềm năng sáng tạo và tính chủ động của từng cơ quan, của từng đại biểu Quốc hội. Dân chủ chỉ được phát huy đầy đủ và đúng hướng khi vai trò lãnh đạo của Đảng được tăng cường, khi nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng được đổi mới đúng đắn.

Thưa các vị đại biểu,

Yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, mở cửa và hội nhập, sớm đưa nước ta ra khỏi tình trạng kém phát triển, đặt ra cho Quốc hội nhiệm vụ to lớn, nặng nề, đòi hỏi Quốc hội phải tập trung sức làm tốt một số vấn đề chủ yếu sau đây:

- Tiếp tục đẩy mạnh hoạt động lập pháp; tăng cường năng lực lập pháp của Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội và các đại biểu Quốc hội, đáp ứng những đòi hỏi bức xúc cả về số lượng và chất lượng các dự án luật, nêu cao tính chủ động trong hoạt động lập pháp. Tiếp tục đổi mới quy trình lập pháp, bảo đảm tiến độ và chất lượng chuẩn bị dự án luật ngay từ những công đoạn đầu, coi trọng xác định nội dung chính sách luật trước khi tiến hành các bước tiếp theo trong quy trình lập pháp; Phấn đấu đến năm 2020, khi nước ta cơ bản hoàn thành sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước thì về cơ bản cũng có đủ các đạo luật để điều chỉnh các quan hệ trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội.

Nâng cao hiệu quả giám sát, đổi mới mạnh mẽ phương thức tiến hành, khắc phục tình trạng giám sát dàn trải, thiếu chiều sâu; tập trung giám sát những vấn đề bức xúc trong đời sống kinh tế - xã hội như quản lý, sử dụng đất đai, đầu tư xây dựng cơ bản, quản lý sử dụng vốn, tài sản, ngân sách nhà nước, phòng, chống tham nhũng, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân…Thông qua giám sát mà đánh giá đúng hiệu quả hoạt động và xác định trách nhiệm của người đứng đầu, cơ quan, tổ chức, người thực thi công vụ nhằm thúc đẩy nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước. Đề cao trách nhiệm trong việc thực hiện chức năng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, bảo đảm lợi ích chung của quốc gia, phù hợp với ý chí và nguyện vọng của nhân dân; chú trọng nâng cao chất lượng việc quyết định ngân sách nhà nước, các vấn đề về kinh tế-xã hội, tổ chức bộ máy nhà nước,…

- Nhận thức đầy đủ hơn về vị trí, vai trò của Quốc hội, từ đó mà kiện toàn và tăng cường tổ chức của Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội, đề cao vị trí, vai trò của Hội đồng dân tộc, các Uỷ ban của Quốc hội; đổi mới phương thức hoạt động của Quốc hội, chuyển hình thức làm việc tập thể của Quốc hội từ phát biểu tham luận sang tranh luận và quyết định tại kỳ họp chủ yếu dưới hình thức luật. Hoạt động của Quốc hội chủ yếu thông qua hoạt động của Hội đồng dân tộc, các Uỷ ban và quyết định tại phiên họp toàn thể của Quốc hội.

- Chú trọng nâng cao hơn nữa chất lượng đại biểu Quốc hội, coi đây là việc làm có ý nghĩa quyết định trong việc nâng cao chất lượng thực hiện các chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của Quốc hội; hoàn thiện cơ chế lựa chọn, giới thiệu và tiến hành bầu cử đại biểu Quốc hội theo hướng vừa nâng cao chất lượng đại diện theo địa phương, vừa chú ý đến yêu cầu đại diện theo ngành, giới, nghề nghiệp; tăng cường mối quan hệ giữa đại biểu Quốc hội với cử tri; tăng số lượng đại biểu Quốc hội chuyên trách, phát huy mạnh mẽ vai trò của đại biểu Quốc hội ở cả Trung ương và địa phương. Đồng thời, củng cố, nâng cao năng lực các cơ quan tham mưu giúp việc, tạo thêm các điều kiện và phương tiện làm việc, nhằm hỗ trợ đắc lực cho các hoạt động của Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội, các đại biểu Quốc hội. 

- Tiếp tục chủ động và tích cực triển khai hoạt động đối ngoại của Quốc hội, góp phần thực hiện có kết quả chính sách đối ngoại rộng mở, đa phương hoá, đa dạng hoá các quan hệ quốc tế của Đảng và Nhà nước ta. Triển khai mạnh mẽ hơn nữa hoạt động đối ngoại nghị viện trong tình hình mới, góp phần thúc đẩy tiến trình hội nhập kinh tế khu vực và quốc tế, tăng cường giao lưu, hợp tác quốc tế.

*

*        *

Thưa các vị đại biểu,

Nhân dịp này, chúng ta bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc và mãi mãi ghi nhớ công lao của các bậc lão thành cách mạng, các vị đại biểu Quốc hội các khoá, các mẹ Việt Nam anh hùng, các gia đình có công với cách mạng, các thân nhân liệt sỹ, các thương bệnh binh, cùng toàn thể cán bộ, chiến sỹ lực lượng vũ trang nhân dân, đồng bào trong nước và đồng bào Việt Nam ở nước ngoài, đã cống hiến quên mình cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước; chúng ta chân thành cảm ơn sự giúp đỡ to lớn và quý báu của Quốc hội, Chính phủ và nhân dân các nước, các lực lượng yêu chuộng hoà bình và tiến bộ xã hội, cùng bạn bè khắp năm châu, đã dành cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước cũng như trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc của nhân dân ta.

Thưa các vị đại biểu,

Với đường lối đổi mới đúng đắn của Đảng Cộng sản Việt Nam, được sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan trong bộ máy nhà nước, của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đoàn thể nhân dân; sự hợp tác và giúp đỡ của bạn bè quốc tế; sự ủng hộ và giám sát của nhân dân trong và ngoài nước, chúng ta tin tưởng chắc chắn rằng, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, với những kinh nghiệm hoạt động thực tiễn của 60 năm qua, sẽ tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng hào hùng của dân tộc, luôn là hiện thân của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xứng đáng là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, phấn đấu vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.

Xin trân trọng cảm ơn.

 


[1] Hồ Chí Minh, Toàn tập, NXB chính trị quốc gia, tập 4, tr 145.

[2] Hồ Chí Minh, Toàn tập, sđd, tập 4, tr 440

 

Nguồn: Vụ Tổng hợp - Văn phòng Quốc hội

 

<< Quay lại

 
  

Trở về đầu trang

© 2006 Quốc hội nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam  

Trung tâm TT-TV-NCKH & Trung tâm Tin học thuộc VPQH

Phối hợp với Công ty Cổ phần Minh Việt thực hiện