|
Nhân dịp kỷ niệm ngày AIPO
2.9 và 10 năm Quốc hội Việt Nam gia nhập AIPO:
HÌNH ẢNH VIỆT NAM
TRONG ASEAN VÀ AIPO
Hữu Trình
10 năm đã qua đi kể từ ngày 28.7.1995 khi Việt
Nam chính thức gia nhập Hiệp hội các nước Đông
Nam Á – ASEAN và cũng ngần ấy năm, Quốc hội nước
ta trở thành thành viên chính thức của tổ chức
liên Nghị viện khu vực này (18.9.1995). Tham gia
vào các cơ chế hợp tác liên khu vực, mối quan
hệ giữa nước ta và các quốc gia khác trong ASEAN
ngày càng được cải thiện trên tinh thần hữu
nghị, thân thiện và vì lợi ích chung.
Nếu quan sát động
thái, xâu chuỗi diễn biến tình hình chính trị và
an ninh, phân tích địa chính trị - kinh tế thế
giới qua các thời kỳ từ nửa sau thế kỷ XX đến
thập niên đầu thế kỷ XXI, nhất là quãng thời
trước và sau khi Việt Nam gia nhập ASEAN và Quốc
hội Việt Nam gia nhập AIPO trong năm 1995, có
thể thấy rằng: Thời kỳ trước năm 1995, thế giới
còn hoài nghi về sự thành công của ASEAN, thậm
chí coi ASEAN là một tổ chức quân sự thân
Mỹ chống cộng, chống Trung Quốc, Việt Nam và
Lào. Chỉ sau khi các định chế của ta với tư cách
là Nhà nước Việt Nam chủ động hội nhập khu vực
và thế giới về kinh tế, chia sẻ những tương đồng
về văn hoá, hợp tác phát triển khoa học và công
nghệ, chủ động giao lưu và trao đổi kinh nghiệm
trong hoạt động lập pháp và cải cách tư pháp,...
thì hình ảnh ASEAN trên thế giới và khu vực thay
đổi hoàn toàn - ASEAN không phải là một tổ chức
quân sự tập thể. Và, cũng chỉ khi Việt Nam gia
nhập ASEAN, các quốc gia khác trong khu vực mới
nhanh chóng gia nhập Hiệp hội, Quốc hội của các
nước lần lượt gia nhập AIPO, thúc đẩy khu vực
phát triển nhanh và mạnh hơn, nhất là thực hiện
được ước mơ tất cả 10 quốc gia ở khu vực cùng
trong một Hiệp hội (chưa kể CHDC Đông Timo non
trẻ với số dân chưa tới một triệu người).
Thực tế cho thấy,
Việt Nam gia nhập ASEAN, và ngay sau đó Quốc hội
ta gia nhập AIPO đã thể hiện sự coi trọng cơ chế
hợp tác liên nghị viện, ý thức đầy đủ AIPO là
động lực quan trọng thúc đẩy các chương trình
hợp tác nội khối và tranh thủ tác động tích cực
từ phía liên nghị viện và nghị viện các nước
ngoài khu vực. Rất nhiều nước, tổ chức thừa nhận
rằng, Việt Nam đã đóng góp nhiều sáng kiến mở ra
khả năng hiện thực cho việc khai phá và phát
triển vùng sông Mê Kông mở rộng mà ngày nay trở
thành khu vực phát triển rất năng động, thu hút
hàng tỷ USD đầu tư từ bên ngoài vào khu vực. Đến
nay tổng sản phẩm quốc nội của ASEAN đạt 737 tỷ
USD, tổng giá trị buôn bán đạt khoảng 720 tỷ
USD.
Về chính trị, sau
khi Việt Nam gia nhập ASEAN, AIPO, toàn bộ các
nước Đông Nam Á hợp thành một khối thống nhất,
làm thay đổi bản chất quan hệ giữa ASEAN
với Trung Quốc. ASEAN không chỉ trở thành đối
tác về quan hệ kinh tế, chính trị, an ninh với
Trung Quốc mà còn với cả các cường quốc khác
trong khu vực. Vấn đề Biển Đông đã và đang được
giải quyết bằng các giải pháp thích hợp thông
qua đối thoại, giảm thiểu các cuộc tranh chấp
trên biển nhằm làm cho Biển Đông trở thành vùng
biển hợp tác và hoà bình, trong đó Việt Nam đã
đóng góp quan trọng cho Hiệp hội trong vấn đề
này. Việc Việt Nam gia nhập các cơ chế hợp tác
liên chính phủ và liên nghị viện cũng là yếu tố
tích cực thúc đẩy mở rộng hợp tác với nhiều bên
đối thoại trên nhiều lĩnh vực với Nhật Bản, Hàn
Quốc và các nước lớn, các nền kinh tế lớn khác.
Các quốc gia
trong khu vực và nhiều nước khác từng ghi nhận
rằng, trong sự phát triển của ASEAN mà mỗi tiến
bộ đều có sự hỗ trợ rất tích cực của AIPO, Việt
Nam đã đóng vai trò quan trọng trong sự phát
triển chung đó, vì Việt Nam có một nền tảng vững
chắc, đó là sự ổn định. Nhân tố quan trọng khác
là, với dân số hơn 80 triệu người, Việt Nam là
thị trường khá lớn, có nhiều cơ hội thu hút đầu
tư nước ngoài. Những nhân tố này tạo nên sức
mạnh để Việt Nam phát triển mạnh mẽ, toàn diện
và vững chắc hơn. Là thành viên của ASEAN, Việt
Nam có thể sử dụng nội lực này để thúc đẩy và
góp phần duy trì sự ổn định hướng tới mục tiêu
hoà bình, hợp tác phát triển, cùng nhau phấn đấu
vì sự thịnh vượng của khu vực.
Mười năm tham gia
các chương trình hợp tác, các hoạt động của
ASEAN và sinh hoạt của AIPO, tuy chưa nhiều so
với các thành viên sáng lập nhưng nước ta được
các đối tác nhấn mạnh ưu điểm của Việt Nam là
rất có trách nhiệm với những cam kết trước
ASEAN, và Quốc hội Việt Nam giám sát việc thực
hiện các cam kết quốc tế rất nghiêm túc. Chắc
hẳn các nhà lãnh đạo, các quan chức chính phủ,
nhân dân và các nghị sỹ đại diện cho họ ở các
quốc gia trong khu vực và nhiều nơi trên thế
giới còn ghi đậm thành công to lớn của Hội nghị
cấp cao ASEAN lần thứ 6 (1998) với Tuyên bố Hà
Nội và Chương trình hành động Hà Nội, Đại hội
đồng AIPO lần thứ 23 (2002) với dấu ấn Việt Nam.
Chính phủ và Quốc hội ta đã đảm đương và làm
trọn trách nhiệm thành viên của hai tổ chức
trọng yếu của khu vực là ASEAN và AIPO.
Các quốc gia
trong khu vực đang hướng tới thành lập một cộng
đồng ASEAN theo “Tầm nhìn năm 2020” trên cơ sở
hội nhập về kinh tế, sự hợp tác về văn hoá cũng
như hợp tác về chính trị. Xin được đưa ra đánh
giá của các quan chức ASEAN và nhiều nghị sỹ của
AIPO về vai trò và vị trí của Việt Nam để thay
cho lời kết, Cùng với tính kỷ luật, sự dồi
dào về năng lực, Việt Nam đang góp phần đẩy con
thuyền ASEAN vững bước tiến về đích. Việt Nam
cũng đang có tiếng nói rất quan trọng trong
ASEAN, AIPO và vị thế của Việt Nam ngày càng
được nâng cao trong các quan hệ quốc tế.
Báo Người đại
biểu nhân dân số 153 |
