Phát huy thành tựu 60 năm qua, tiếp tục xây dựng

Nhà nước XHCN Việt Nam vững mạnh

Thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám và sự ra đời của Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, nay là Nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, là một trong những trang hào hùng nhất, mốc son chói lọi nhất trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc ta. Từ đây, trên đất nước ta, chế độ phong kiến cũ kỹ, lỗi thời từng tồn tại hàng nghìn năm bị xóa bỏ vĩnh viễn; ách đô hộ thực dân tàn bạo, tồn tại gần 100 năm bị sụp đổ hoàn toàn. Cũng từ đây, dân tộc ta tự tin, ngẩng cao đầu bước vào kỷ nguyên phát triển rực rỡ nhất trong lịch sử của mình - kỷ nguyên độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.

Với ý nghĩa và tầm vóc như vậy, sự kiện lịch sử trọng đại đó không chỉ làm nức lòng toàn thể nhân dân Việt Nam, mà còn cổ vũ mạnh mẽ phong trào đấu tranh giành độc lập của các dân tộc thuộc địa, cũng như phong trào đấu tranh vì hòa bình, dân chủ và tiến bộ xã hội trên thế giới.

*

*     *

Sáu mươi năm qua, trước sự thăng trầm của lịch sử, Nhà nước ta đã tranh thủ được những vận hội, thời cơ, từng bước đẩy lùi nguy cơ, vượt qua khó khăn, thách thức và không ngừng trưởng thành, lớn mạnh.

Khi vừa mới ra đời, Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa non trẻ ở vào tình thế như "ngàn cân treo sợi tóc"; "thù trong, giặc ngoài" đe dọa, tình trạng Ngân khố quốc gia trống rỗng, nền kinh tế tiêu điều, xơ xác, "giặc đói" và "giặc dốt" hoành hành khắp nơi. Song, chỉ trong một thời gian ngắn, dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nhà nước và nhân dân ta đã làm nên những điều kỳ diệu: Tiến hành Tổng tuyển cử trên phạm vi cả nước, bầu Quốc hội, thành lập Chính phủ, ban hành Hiến pháp, xây dựng và củng cố chính quyền từ trung ương đến địa phương, cơ sở; củng cố, hoàn thiện thêm một bước lực lượng vũ trang nhân dân.

Đó là những điều kiện, tiền đề để nhân dân ta tiến hành cuộc kháng chiến thần kỳ toàn dân, toàn diện, lâu dài, dựa vào sức mình là chính, chống thực dân Pháp xâm lược. Mặc dù lúc đó phải tập trung sức lực cho cuộc kháng chiến, nhưng Nhà nước ta vẫn chăm lo đến nhiệm vụ kiến quốc. Nhờ vậy, đã tạo ra được những nhân tố quyết định sự thắng lợi của cuộc kháng chiến 9 năm và cơ sở vật chất - xã hội cho việc xây dựng đất nước sau chiến tranh.

Cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp kết thúc thắng lợi chưa được bao lâu, Nhà nước và nhân dân ta đã phải bắt tay vào thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược do Đảng đề ra: xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc và chống đế quốc Mỹ cùng bè lũ tay sai ở miền Nam. Để thực hiện thắng lợi hai nhiệm vụ chiến lược đó, Nhà nước ta đã tập trung cao độ nhân lực và vật lực, tài lực và trí lực; tranh thủ tối đa sự ủng hộ, giúp đỡ từ bên ngoài, kết hợp chặt chẽ sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại; kiên trì, bền bỉ, sáng tạo, vượt qua mọi thử thách, khó khăn và thiếu thốn. Bằng sự nỗ lực và quyết tâm, Nhà nước và nhân dân ta đã xây dựng được cơ sở vật chất - kỹ thuật đầu tiên của chủ nghĩa xã hội; cùng với quân và dân cả nước đập tan cuộc chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ ở miền Bắc, làm thất bại các chiến lược chiến tranh của chúng ở miền Nam, tiến tới "đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào" giải phóng hoàn toàn miền Nam thống nhất Tổ quốc thu non sông gấm vóc về một mối vào mùa Xuân lịch sử năm 1975.

Trong hơn 10 năm, kể từ khi kết thúc cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Nhà nước ta phải đương đầu với những thách thức, khó khăn chồng chất: vừa hàn gắn vết thương chiến tranh, vừa chiến đấu bảo vệ biên giới Tổ quốc và làm nghĩa vụ quốc tế; vừa chống lại sự bao vây, cấm vận của các thế lực thù địch, vừa phải tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất - kỹ thuật của chủ nghĩa xã hội. Từ năm 1986 để đưa đất nước thoát khỏi khủng hoảng kinh tế - xã hội và tiếp tục phát triển, Đại hội VI của Đảng đã đề ra đường lối đổi mới.

Trong quá trình thực hiện đường lối đổi mới Đảng, Nhà nước và nhân dân ta luôn luôn tích cực, chủ động, tìm tòi, khám phá. Nhờ đó, các lĩnh vực của đời sống xã hội đã có sự chuyển biến rõ rệt, đạt được những thành tựu to lớn và nước ta đang dần dần ra khỏi tình trạng kém phát triển, vị thế ngày càng được nâng cao trong khu vực và quốc tế. Riêng lĩnh vực kinh tế, tốc độ tăng trưởng GDP năm sau cao hơn năm trước. Trong 5 năm gần đây (2001 - 2005), bình quân GDP tăng gần 7,5%/năm.

Nhìn lại 60 năm xây dựng và trưởng thành của Nhà nước ta, chúng ta vô cùng vui mừng và tự hào về những chiến công, thành tựu rực rỡ, to lớn đã đạt được, trong chiến tranh cũng như trong hòa bình xây dựng. Những chiến công, thành tựu đó bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân, trong đó, nguyên nhân hàng đầu, có tính quyết định nhất là sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của Đảng ta, một đảng chân chính do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập và rèn luyện, luôn luôn trung thành với chủ nghĩa Mác - Lê-nin vận dụng và phát triển sáng tạo vào điều kiện, hoàn cảnh cụ thể của nước ta; gắn bó mật thiết với nhân dân, lãnh đạo, tổ chức, tập hợp và phát huy sức mạnh đoàn kết của dân tộc; giữ vững nguyên tắc nhưng luôn mềm dẻo và đổi mới. Một nguyên nhân khác rất quan trọng là, Nhà nước ta, trong mỗi giai đoạn cách mạng, luôn thể hiện rõ bản chất tốt đẹp của mình. Đó là một nhà nước tận tâm, tận lực vì dân tộc, vì tự do, hạnh phúc của nhân dân, làm tốt nhiệm vụ quản lý, điều hành xã hội và đất nước; tổ chức toàn dân tập trung mọi nguồn lực cho công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước. Một nguyên nhân không kém phần quan trọng nữa là lòng yêu nước, tinh thần hy sinh, dũng cảm, thông minh, cần cù, sẵn sàng vượt qua khó khăn, gian khổ của quân và dân ta. Tinh thần đó được nhân lên gấp bội khi bắt gặp ánh sáng của Đảng và được kết hợp với bản chất ưu việt, tốt đẹp của Nhà nước ta.

*

*       *

Công cuộc đổi mới đất nước sau gần 20 năm đã đạt được những thành tựu to lớn và có ý nghĩa lịch sử. Tuy nhiên, bên cạnh đó, chúng ta cũng đứng trước không ít khó khăn, thách thức. Chẳng hạn, nhịp độ tăng trưởng kinh tế chưa tương xứng với khả năng; chất lượng tăng trưởng, sức cạnh tranh của nền kinh tế còn thấp. Tổ chức và hoạt động của Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân còn một số mặt chưa đổi mới. Công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng còn nhiều hạn chế.

Để đẩy nhanh tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, sớm đưa nước ta ra khỏi tình trạng kém phát triển, cơ bản trở thành một nước công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020, đòi hỏi chúng ta phải nỗ lực nắm bắt thời cơ, đẩy lùi nguy cơ, vượt qua thách thức, phát huy cao độ nội lực, tranh thủ tối đa ngoại lực. Đồng thời đòi hỏi chúng ta phải đổi mới hơn nữa tổ chức và hoạt động của Nhà nước, để xây dựng được một Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa thật sự của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Đó là đổi mới mô hình và tổ chức hoạt động của Quốc hội, Chính phủ, Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân các cấp theo hướng gọn nhẹ, thiết thực, hiệu lực, hiệu quả; và của các cơ quan tư pháp theo hướng tập trung, thống nhất, thu gọn đầu mối. Nhà nước cần sớm hoàn thiện hệ thống pháp luật và các thiết chế thi hành pháp luật, nhằm bảo đảm sự vận hành thông suốt của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, sự lành mạnh, trong sạch của các cơ quan công quyền; phát huy quyền làm chủ của nhân dân và bảo đảm trật tự, kỷ cương của xã hội; tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính nhà nước một cách triệt để, toàn diện. Phải tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước. Đồng thời, không ngừng đổi mới tổ chức và phương thức lãnh đạo của Đảng để Đảng ta thật sự là đạo đức, trí tuệ, văn minh và Nhà nước ta thật sự trở thành nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân.

Chúng ta tin tưởng chắc chắn rằng, với những thành quả đã đạt được, với sự lãnh đạo, quản lý, điều hành sáng suốt, tài tình, luôn luôn linh hoạt và đổi mới của Đảng, Nhà nước ta; với tài năng, trí thông minh, đức cần cù của nhân dân ta, nhất định công cuộc đổi mới sẽ tiếp tục giành được những thắng lợi to lớn hơn nữa.

Phát huy truyền thống vẻ vang của Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2-9, toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta nguyện đoàn kết phấn đấu hoàn thành những nhiệm vụ của kế hoạch 5 năm 2001 - 2006, thiết thực chào mừng Đại hội X của Đảng; đẩy mạnh toàn diện sự nghiệp đổi mới, sớm đưa nước ta ra khỏi tình trạng kém phát triển, vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.

Nguồn: Tạp chí Cộng sản, số 17 (tháng 9-2005)

<< Quay lại