Phát biểu của Trưởng đoàn Việt Nam tại Đại hội đồng AIPO lần thứ 23 (Hà Nội, ngày 9/9/2002)

Hà Nội, ngày 9/9/2002

Kính thưa Ngài Chủ tịch,

Kính thưa các vị Trưởng đoàn,

Thưa các vị đại biểu,

Thưa quý bà, quý ông,

Trước hết, cho phép tôi thay mặt đoàn đại biểu Quốc hội Việt Nam, trân trọng gửi đến các vị Trưởng đoàn, các bạn đồng nghiệp đến từ Nghị viện các nước thành viên AIPO cũng như các nước quan sát viên trong và ngoài khu vực lời chào mừng nồng nhiệt nhất. Xin hoan nghênh các quý vị đã đến với Việt Nam trong những ngày mùa thu đã đi vào lịch sử dân tộc chúng tôi với cuộc Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh mồng 2/9.

Kỳ họp lần thứ 23 Đại hội đồng AIPO diễn ra ngay sau khi Việt Nam vừa tiến hành thành công cuộc bầu cử Quốc hội khóa XI, Quốc hội đầu tiên của thiên niên kỷ mới với tỉ lệ cử tri đi bỏ phiếu cao nhất từ trước đến nay đạt 99,73%. Kết quả đó thể hiện sự gắn bó và niềm tin ngày càng tăng của các tầng lớp nhân dân đối với Quốc hội Việt Nam. 498 đại biểu được bầu vào Quốc hội lần này đã phản ánh khối đại đoàn kết toàn dân, tiêu biểu cho trí tuệ của nhân dân cả nước.

Trước những trọng trách nặng nề trong thiên niên kỷ mới, Quốc hội khóa XI cam kết tiếp tục quá trình đổi mới, kiện toàn tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu quả hoạt động, làm tốt các chức năng và nhiệm vụ của cơ quan quyền lực Nhà nước tối cao và cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, góp phần quan trọng trong quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền tại Việt Nam.

Trên cương vị là Chủ tịch AIPO, năm vừa qua, Quốc hội Việt Nam đã có những đóng góp vào sự phát triển của Liên minh Nghị viện, thúc đẩy việc triển khai các Nghị quyết của Đại hội đồng lần thứ 22 thông qua việc đăng cai tổ chức thành công Hội nghị Uỷ ban chuyên đề về ngăn ngừa hiểm hoạ ma tuý (AIFOCOM) và Uỷ ban về các vấn đề tổ chức. Chúng tôi cũng cố gắng góp phần tăng cường quan hệ của AIPO với các bên đối thoại như Nghị viện châu Âu, Nghị viện Nhật Bản...Trong nhiệm kỳ tới, Quốc hội Việt Nam nguyện tiếp tục tham gia tích cực vào các hoạt động của AIPO, làm tròn nghĩa vụ thành viên, chủ động phát huy sáng kiến, xây dựng một tổ chức AIPO vững mạnh, góp phần thiết thực vào việc ủng hộ các cơ chế hợp tác của ASEAN, sát cánh cùng Chính phủ và nhân dân các nước trong “Một ASEAN đoàn kết tiến vào thế kỷ XXI” nhằm hiện thực hóa mục tiêu vì một Đông Nam á hòa bình, ổn định và thịnh vượng.

Thưa Ngài Chủ tịch,

Thưa các quý vị,

Trong năm qua, tình hình khu vực và thế giới có nhiều chuyển biến nhanh chóng, phức tạp và đa dạng, đặt mỗi quốc gia thành viên cũng như cả Hiệp hội trước những cơ hội và thách thức đan xen. Vấn đề hiện nay đặt ra với ASEAN là làm sao tận dụng được cơ hội, vượt qua thách thức, hướng tới một tương lai tốt đẹp hơn.

Mặc dù tình hình nội bộ một số nước trong khu vực còn có những khó khăn nhất định, nhưng có thể nói hòa bình và ổn định vẫn là xu thế lớn tại khu vực Đông Nam á, và là cơ hội lớn nhất hiện nay để ASEAN tiếp tục tăng cường liên kết khu vực, mở rộng hợp tác, thu hút đầu tư từ bên ngoài.

Cùng với sự tăng trưởng của kinh tế thế giới, chúng ta vui mừng nhận thấy sự hồi phục và phát triển của các nền kinh tế ASEAN sau khủng hoảng. Tuy nhiên, nếu ASEAN không tiếp tục nâng cao hơn nữa khả năng cạnh tranh, nhanh chóng thu hẹp khoảng cách phát triển trong nội bộ khối và với các nền kinh tế khác trên thế giới, thì nguy cơ tụt hậu vẫn là thách thức lớn nhất cho sự phát triển của Hiệp hội.

Chúng ta đều biết, đi kèm với việc hiện thực hóa ước nguyện về một đại gia đình ASEAN gồm 10 nước là những thách thức mới nảy sinh từ sự chênh lệch về trình độ phát triển kinh tế của các nước thành viên. ý thức được vấn đề này, lãnh đạo các nước ASEAN đã vạch ra nhiều chương trình mục tiêu và sáng kiến nhằm giúp các nước thành viên mới bắt kịp với tốc độ phát triển kinh tế khu vực như Tầm nhìn 2020, Chương trình hành động Hà Nội, Sáng kiến và Lộ trình Liên kết ASEAN, Tuyên bố và Kế hoạch công tác về thu hẹp khoảng cách phát triển, trong đó, tập trung vào 4 ưu tiên lớn là phát triển cơ sở hạ tầng, nguồn nhân lực, công nghệ-thông tin và liên kết kinh tế khu vực. Với tư cách là các nhà lập pháp, nhiệm vụ của chúng ta tại Đại hội đồng lần này là thảo luận, tìm ra các biện pháp cụ thể và thiết thực, hỗ trợ Chính phủ các nước thành viên giữ đúng cam kết thực hiện các chương trình mục tiêu của ASEAN.

Trong tiến trình thu hẹp khoảng cách phát triển, chúng tôi hoan nghênh và kêu gọi sự trợ giúp của các nước đối thoại, đặc biệt là các nước Đông Bắc á. Chuyến thăm chính thức Nhật Bản vừa qua của đoàn đại biểu nghị sỹ AIPO là hành động cụ thể và là ví dụ sinh động về sự phối hợp giữa Nghị viện các nước thành viên AIPO và Nghị viện các nước đối thoại nhằm hỗ trợ các Chính phủ thực hiện những sáng kiến và chương trình hợp tác.

Tại diễn đàn này, Việt Nam cũng kêu gọi sự hợp tác của Nghị viện các nước thành viên AIPO, các nước quan sát viên và các nước đối thoại ủng hộ nguyện vọng sớm gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới WTO của Việt Nam, Lào, Cam-pu-chia, coi đó là một bước hội nhập quan trọng của 3 nước thành viên mới vào nền kinh tế thế giới.

Thưa Ngài Chủ tịch,

Thưa các quý vị,

Sự kiện 11/9 ở Mỹ đã đưa vấn đề chống khủng bố lên vị trí hàng đầu trên hàng loạt các diễn đàn quốc tế. ASEAN cũng không nằm ngoài xu thế đó. Song không phải đến bây giờ Hiệp hội mới nhận thức được nguy cơ tiềm tàng đối với khu vực của vấn đề khủng bố, mà từ tháng 11 năm 2001, tại Cấp cao lần thứ VII, các nước ASEAN đã đưa ra Tuyên bố về Hành động chung chống khủng bố. Chúng tôi tán thành quan điểm cho rằng hoạt động chống khủng bố phải tuân thủ luật pháp quốc tế, tôn trọng các quyền bình đẳng, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, không can thiệp vào công việc nội bộ của các nước, đồng thời phải phù hợp với luật pháp và hoàn cảnh cụ thể của từng nước. Đặc biệt, hợp tác chống khủng bố phải được thực hiện một cách toàn diện, trong đó, bao gồm cả các biện pháp giải quyết tận gốc rễ nguyên nhân của khủng bố là đói nghèo và áp bức bất công.

Trong các vấn đề về an ninh khu vực, từ lâu Biển Đông đã là mối quan tâm hàng đầu của các quốc gia. AIPO cần tích cực cùng Chính phủ các nước thành viên, phối hợp với Trung Quốc sớm ra Tuyên bố về các hành vi ứng xử của các bên tại Biển Đông, tiến thêm một bước trong quá trình xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông.

Thưa quý bà, quý ông,

Bên cạnh các thách thức về an ninh, chính trị và kinh tế, ASEAN cũng đang phải đối mặt với những vấn đề xã hội hết sức nghiêm trọng như nạn buôn bán ma tuý, đại dịch HIV/AIDS, tham nhũng, cướp biển v..v...

Đối với nạn lạm dụng và buôn bán phụ nữ, trẻ em..., chúng tôi cho rằng các nước thành viên AIPO cũng cần rà soát và hoàn chỉnh lại các luật hiện hành, giám sát việc thi hành các luật đó, đồng thời tăng cường hợp tác hỗ trợ pháp lý và các biện pháp tổng hợp khác nhằm bảo vệ tốt hơn các quyền của nhóm đối tượng dễ bị tổn thương này.

Chúng tôi tin tưởng sâu sắc rằng các nữ nghị sỹ sẽ ngày càng đóng vai trò quan trọng trên chính trường ASEAN và khẳng định sẽ luôn sát cánh bên các nữ đồng nghiệp trong cuộc đấu tranh bảo vệ quyền bình đẳng của nữ giới và tăng cường vai trò của phụ nữ trong đời sống chính trị-kinh tế, văn hóa-xã hội.

Thưa Ngài Chủ tịch,

Thưa các quý vị đại biểu,

Năm nay, cùng với việc kỷ niệm 35 năm thành lập Hiệp hội các quốc gia Đông Nam á, Liên minh Nghị viện của chúng ta cũng bước sang tuổi thứ 25. Trải qua 25 năm tồn tại và phát triển, AIPO đã từng bước khẳng định vai trò không thể thiếu trong hoạt động của các Chính phủ thành viên ASEAN, trở thành diễn đàn thường xuyên của các nhà lập pháp các quốc gia khu vực Đông Nam á, nơi các chính sách và kế hoạch hợp tác của Hiệp hội được đưa ra thảo luận và sau đó được cụ thể hóa bằng pháp luật ở mỗi nước thành viên. Xuyên suốt lịch sử phát triển của AIPO, nguyện vọng tha thiết của tất cả chúng ta là được thấy AIPO ngày càng lớn mạnh, đóng góp thiết thực vào đời sống mọi mặt của các nước ASEAN, đồng thời đẩy mạnh vị thế trên trường quốc tế, có tiếng nói quan trọng trên các diễn đàn liên nghị viện khu vực và thế giới.

Thưa Ngài Chủ tịch,

Thưa các quý vị đại biểu,

Chúng tôi hi vọng rằng Đại hội đồng lần thứ 23 sẽ thực sự là diễn đàn thiết thực và hữu ích, nơi đại biểu các nước có thể đưa ra thảo luận các vấn đề quan tâm, đặc biệt là phương thức cải tiến có hiệu quả hoạt động của AIPO. Bước sang giai đoạn phát triển mới, tổ chức của chúng ta sẽ trưởng thành vượt bậc, là chỗ dựa của Chính phủ và nhân dân các nước ASEAN trong sự nghiệp phấn đấu không mệt mỏi vì một ASEAN hoà bình, ổn định và thịnh vượng trong thế kỷ XXI.

Xin cảm ơn sự theo dõi của quý vị.