AIPO

THÔNG CÁO CHUNG

Phần Mở Đầu

1. Theo Nghị quyết 22GA/2001 Org/07 thông qua tại Đại Hội Đồng khoá 22 của Tổ chức Liên minh Nghị Viện các nước ASEAN (AIPO) tổ chức tại Thái Lan từ 2-7 tháng 9 năm 2001, và theo Quy chế của AIPO, Đại Hội đồng AIPO khoá 23 đã được tổ chức tại Hà nội, Việt Nam từ 8-13 tháng 9 năm 2002.

2. Ngài Nguyễn Văn An, Chủ tịch Quốc Hội nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, đồng thời là Chủ tịch AIPO điều kiển phiên họp của Đại Hội đồng AIPO khoá 23.

3. Tại Đại hội đồng AIPO khoá 23, Tổng Bí thư Đảng Cộng Sản Việt Nam, Ngài Nông Đức Mạnh đã có cuộc tiếp kiến với các Trưởng đoàn các nước thành viên AIPO, các đoàn quan sát viên đặc biệt và quan sát viên tại Phủ Chủ Tịch tại Hà nội ngày 10 tháng 9 năm 2002.

4. Trưởng đoàn các nước thành viên AIPO, các đoàn quan sát viên đặc biệt và quan sát viên cùng phu nhân đã đến chào xã giao Ngài Trần Đức Lương, Chủ tịch nước Cộng Hoà Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam. Tất cả các đại biểu tham dự Đại hội đồng AIPO khoá 23 cũng đã được mới tới dự tiệc chiêu đãi của Chủ tịch nước và Phu nhân được tổ chức nhân dịp Đại Hội Đồng AIPO lần này.

5. Ngài Hoàng Văn Nghiên, Chủ tịch Uỷ Ban Nhân dân Thành phố Hà nội, đã mở tiệc chào mừng các Đại biểu và phu nhân tham dự Đại Hội Đồng AIPO khoá 23.

Lễ Khai Mạc

6. Ngài Nguyễn Văn An, Chủ tịch Quốc hội Việt Nam, đồng thời là Chủ tịch AIPO đã tuyên bố khai mạc Đại Hội Đồng AIPO khoá 23 được tổ chức tại Hà nội ngày 9 tháng 9 năm 2002. Trong bài diễn văn khai mạc, Chủ tịch Nguyễn Văn An nhiệt liệt chào mừng các đại biểu, quan sát viên, các vị khách quý và đại biểu tham dự Đại Hội Đồng AIPO khoá 23.

7. Chủ tịch Nguyễn Văn An phát biểu rằng Đại Hội Đồng AIPO khoá 23 diễn ra vào thời điểm ASEAN đang nỗ lực hết sức để xây dựng một tương lai tươi sáng hơn trên cơ sở tiếp tục phát huy những thành tựu đã đạt được trong suốt 35 năm tồn tại và phát triển. Kể từ Đại Hội Đồng AIPO khoá 22 và đặc biệt là sau sự kiện 11 tháng 9 xảy ra tại Hoa Kỳ, tình hình khu vực và thế giới đã có những thay đổi nhanh chóng và phức tạp, gây ra những ảnh hưởng trực tiếp và gián tiếp đối với tình hình chính trị và kinh tế của mỗi quốc gia và cả khu vực. Tuy nhiên, hoà bình và ổn định vẫn là xu thế lớn, thể hiện mong muốn và nhu cầu cấp bách của tất cả các quốc gia trong khu vực và trên toàn cầu.

8. Ngài Chủ tịch cũng cho rằng với quyết tâm biến tầm nhìn 2020 thành hiện thực, ASEAN đang nỗ lực hơn nữa để thực hiện Kế Hoạch Hành Động Hà Nội, Sáng kiến Hội Nhập ASEAN và Tuyên bố về Thu hẹp Khoảng cách Phát Triển. Tuy nhiên, ASEAN phải đối mặt với nhiều khó khăn và thách thức, bao gồm cả những ảnh hưởng tiêu cực của toàn cầu hoá, nguy cơ bị tụt hậu trong lĩnh vực khoa học và kỹ thuật, đặc biệt về công nghệ thông tin, và khoảng cách phát triển đang gia tăng giữa các thành viên ASEAN và giữa ASEAN với các khu vực khác.

9. Ngài Chủ tịch cũng nhấn mạnh rằng ra đời trong quá trình hội nhập khu vực cách đây một phần tư thế kỷ, Tổ chức Liên Minh Nghị Viện ASEAN luôn là lực lượng nhằm tăng cường hợp tác giữa nghị viện của các nước ASEAN. AIPO đã tích cực thực hiện các Nghị quyết được thông qua tại Đại Hội Đồng AIPO khoá 22 năm ngoái nhằm giúp đỡ Chính phủ các nước ASEAN trong việc giải quyết các vấn đề ưu tiên của khu vực.

Phát biểu của Người đứng đầu Nhà Nước của nước chủ nhà

10. Đại Hội Đồng AIPO khoá 23 rất vinh dự chào mừng Ngài Trần Đức Lương, Chủ tịch nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam đến dự Lễ khai mạc và đọc bài diễn văn quan trọng tại buổi lễ.

11. Thay mặt Nhà nước và nhân dân Việt Nam và nhân danh cá nhân, Chủ tịch nước Trần Đức Lương nhiệt liệt chào mừng các đại biểu và các vị khách quý đến Hà Nội dự Đại Hội Đồng AIPO khoá 23. Ngài Chủ tịch cũng chúc mừng Tổ chức Liên minh Nghị viện ASEAN nhân dịp kỷ niệm 25 năm ngày thành lập. Ngài Chủ tịch phát biểu rằng sau khi Việt Nam gia nhập Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), Quốc Hội nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam đã trở thành thành viên chính thức của Tổ chức Liên minh Nghị Viện ASEAN (AIPO), và từ tháng 9 năm 2001, đã giữ chức Chủ tịch Đại hội Đồng AIPO. Đây vừa là vinh dự và cũng là nghĩa vụ của Quốc hội và nhân dân Việt Nam. Ngài Chủ tịch phát biểu rằng AIPO đã khẳng định được vai trò quan trọng và năng động của mình, và đã có những đóng góp quý báu trong việc tăng cường hiểu biết và tin cậy lẫn nhau, tích cực trợ giúp Chính phủ các nước ASEAN mở rộng hợp tác trên nhều lĩnh vực, giải quyết các vấn đề cấp bách trong lĩnh vực chính trị, an ninh, kinh tế, tài chính và xã hội, cải thiện cuộc sống của người dân, và góp phần nâng cao hình ảnh và uy tính của ASEAN trên thế giới.

12. Ngài Chủ tịch nhận định rằng Đại Hội Đồng AIPO khoá 23 diễn ra trong lúc tình hình khu vực và thế giới đang trải qua nhiều biến chuyển phức tạp mới, đòi hỏi các nước ASEAN phải nỗ lực hơn nữa để phát triển Hiệp Hội phù hợp với các mục đích và nguyên tắc của Hiệp Hội và tạo một môi trường khu vực và quốc tế thuận lợi cho mỗi nước thành viên và cả Hiệp Hội vững bước tiến vào những thập kỷ đầu của Thiên niên kỷ mới. Ngài Chủ tịch nhấn mạnh rằng các nước trong khu vực đã nỗ lực hết sức vì hoà bình và ổn định trong khu vực thông qua việc thiết lập và tăng cường tình hữu nghị và láng giềng thân thiện trong ASEAN và giữa ASEAN và các nước trên thế giới trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền, không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau, hợp tác cùng có lợi và giải quyết bất đồng và tranh chấp bằng đàm phán hoà bình.

13. Ngài Chủ tịch nêu rõ rằng thu hẹp khoảng cách phát triển vừa là yêu cầu cấp bách vừa là mục tiêu dài hạn mà ASEAN coi là ưu tiên chính. Chủ tịch nước ghi nhận rằng ASEAN đã cố gắng rất nhiều để thực hiện nhiều biện pháp quan trọng, ví dụ như Lộ trình tổng thể về Hội nhập của ASEAN (RIA) với ba nội dung chính: thu hẹp khoảng cách phát triển, tăng cường hợp tác kinh tế và hội nhập kinh tế. Một kế hoạch sáu năm cũng đã được xây dựng để giúp đỡ các nước thành viên mới trong bốn lĩnh vực ưu tiên bao gồm phát triển cơ sở hạ tầng, phát triển nguồn nhân lực, công nghệ thông tin và viễn thông, và thúc đẩy hội nhập kinh tế khu vực. Ngài Chủ tịch nước cảm ơn các thành viên cũ đã có những chương trình hỗ trợ kỹ thuật trên cơ sở song phương nhằm hỗ trợ các nước thành viên mới hội nhập vào khu vực. Ngài Chủ tịch hy vọng rằng Nghị sỹ các nước ASEAN sẽ góp phần thúc đẩy xu thế này.

14. Ngài Chủ tịch kết luận rằng với vai trò là những nhà làm luật, Nghị viện các nước thành viên và AIPO có tiếng nói và vai trò rất quan trọng và có vị trí thuận lợi trong việc khuyến khích người dân ủng hộ và cùng Chính phủ các nước ASEAN phấn đấu vì một ASEAN thống nhất trong đa dạng, phát triển năng động và đồng đều. Ngài Chủ tịch bày tỏ hy vọng rằng AIPO sẽ đóng góp tích cực để thúc đẩy hội nhập khu vực, đặc biệt hội nhập kinh tế, và tạo thêm sức mạnh cho Hiệp hội.

Thông điệp từ người đứng đầu các nhà nước/chính phủ của các nước thành viên AIPO

15. Người đứng đầu Nhà nước/Chính phủ Căm-pu-chia, In-đô-nê-xia, Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Lào, Ma-lay-xia, Phi-líp-pin, Sing-ga-po, Thái lan, Bru-nây và My-an-ma nhân dịp này đã gửi điện mừng tới Hội nghị.

Căm pu chia

16. Hoàng thân Căm-pu-chia, Ngài Norodom Sihanuok gửi lời chúc mừng nồng nhiệt đến tất cả các thành viên của Liên minh Nghị viện ASEAN (AIPO) và đặc biệt, đến Ngài Nguyễn Văn An, Chủ tịch AIPO nhân dịp Đại hội đồng AIPO khoá 23 được tổ chức tại thành phố Hà nội.

17. Hoàng thân nhận xét rằng trong 23 năm qua, AIPO đã thực hiện thành công những mục tiêu và mục đích đề ra với việc phát huy nguyên tắc đồng thuận trong việc xây dựng hoà bình, ổn định, an ninh, thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực xã hội, văn hoá, và chính trị, và tăng cường phát triển kinh tế của khu vực. Hoàng thân cũng khẳng định rằng Căm-pu-chia sẽ tiếp tục tích cực tham gia và hỗ trợ tất cả các hoạt động của AIPO.

18. Hoàng thân ghi nhận rằng khi ASEAN tiến bước vào thế kỷ 21 và trong bối cảnh toàn cầu hoá phát triển như tốc độ hiện nay và tính phụ thuộc lẫn nhau ngày càng tăng, vai trò của Nghị viện các nước ASEAN trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Hoàng thân cũng nhấn mạnh rằng Chính phủ các nước ASEAN cần hợp tác với Nghị viện các nước ASEAN vì lợi ích chung của Khu vực.

In-đô-nê-xi-a

19. Tổng thống Megawati Soekarnoputri cho rằng những nỗ lực nhằm đạt được phát triển bền vững là phù hợp với những lý tưởng mà ASEAN muốn đạt được. Vai trò ngày càng lớn mạnh của ASEAN đã được các nước trên thế giới coi là không thể thiếu, từ những đóng góp đáng kể của Hiệp hội cho thành công của Hội nghị Johannesburg tới việc tham gia tích cực vào cuộc họp của Uỷ ban Trù bị tại Bali. Vì lẽ đó, ASEAN cùng với cộng đồng quốc tế cũng như các tổ chức phi chính phủ có trách nhiệm đảm bảo rằng kết quả của Hội nghị Thượng đỉnh thế giới về Phát triển Bền vững được biến thành hành động cụ thể. Việc đạt được mục tiêu này không chỉ đánh dấu thành công của Hiệp hội trong quá trình phát triển thịnh vượng mà còn đóng góp vào những nỗ lực toàn cầu trong việc xây dựng một trật tự thế giới ổn định, hoà bình và thịnh vượng.

20. Tuy nhiên, Bà Tổng thống nhấn mạnh rằng ASEAN chỉ có thể đóng vai trò quan trọng như vậy nếu các thành viên của ASEAN có quan hệ hợp tác hài hoà, vững chắc và tổng thể. Những nỗ lực chống đói nghèo và chậm phát triển, vốn là mục tiêu chính của phát triển bền vững, cũng đã trở thành mục tiêu hàng đầu của ASEAN. Hơn nữa, cần có nỗ lực chung trong việc giải quyết những vấn đề mà trên thực tế có liên quan và ảnh hưởng đến nhau, đặc biệt là sự ổn định khu vực.

Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Lào:

21. Ngài Khamtay Siphandone, Chủ tịch nước Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Lào, chuyển lời chúc mừng nồng nhiệt nhất đến các đại biểu và quan sát viên tham dự Đại hội đồng AIPO khoá 23 và chân thành chúc mừng Quốc hội Việt Nam lần đầu tiên đăng cai tổ chức Đại hội đồng AIPO tại nước Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Chủ tịch cho rằng trong suốt 35 năm tồn tại và phát triển của ASEAN và 25 năm của AIPO, hai tổ chức này đã vượt qua nhiều thách thức và liên tục phát triển, đóng vai trò ngày càng quan trọng trong khu vực và trên thế giới. Cả hai tổ chức đã thành công trogn việc hỗ trợ lẫn nhau trên tinh thần độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, bình đẳng và không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau.

22. Chủ tịch nhấn mạnh rằng thành công và kinh nghiệm của ASEAN không thể tách rời những đóng góp quan trọng của AIPO. AIPO đã trở thành một diễn đàn tích cực cho các đại biểu quốc hội, những người đại diện cho các quốc gia Đông Nam Á. AIPO cũng đã có đóng góp tích cực vào việc thúc đẩy đoàn kết, hữu nghị và hợp tác giữa các cơ quan lập pháp, các Chính phủ và nhân dân các nước thành viên ASEAN, góp phần đáng kể vào sự nghiệp chung vì hoà bình và phát triển trong khu vực và trên thế giới.

Ma-lai-xi-a

23. Ngài Dato Seri Abdullah Bin Hadji Ahmad Badawi, Phó Thủ tướng Ma-lai-xi-a đã gửi lời chào nhiệt liệt đến Ngài Nông Đức Mạnh, Tổng Bí thư Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, tới Chủ tịch AIPO, tới các Trưởng đoàn và tất cả các đại biểu tham dự Đại hội đồng AIPO.

24. Ngài Phó thủ tướng ghi nhận rằng AIPO đang tiếp tục nỗ lực đưa các nhà lập pháp của các nước thành viên ASEAN xích lại gần nhau nhân dịp này tại Hà Nội để thảo luận về các vấn đề cùng quan tâm. Ngài Phó thủ tướng cũng ca ngợi Việt Nam đã đăng cai tổ chức Đại Hội đồng AIPO lần đầu tiên, mặc dù Việt Nam là thành viên mới của ASEAN. Về các vấn đề mà các nước ASEAN phải đối phó, Ngài Phó Thủ tướng nhắc lại ảnh hưởng của toàn cầu hoá, quá trình đã hứa hẹn rất nhiều lúc ban đầu nhưng chưa mang lại lợi ích như mong muốn. Ngài Phó thủ tướng lưu ý đến thực tế là người giàu càng giàu lên còn người nghèo thì ngày càng nghèo đi.

25. Ngài Phó thủ tướng cho rằng ASEAN cần tiến hành các biện pháp tập thể nhằm đối phó với các tác động tiêu cực của quá trình toàn cầu hoá, trong khi đảm bảo rằng lợi ích phải được chia sẻ đồng đều giữa các nước thành viên. Ngài Phó thủ tướng hy vọng rằng các Nghị viện thành viên AIPO, với tư cách là thành viên của các cơ quan lập pháp các nước ASEAN, sẽ xem xét và đề xuất nhiều biện pháp nhằm giúp các Chính phủ trong khu vực đối phó với những thách thức này.

26. Ngoài vấn đề phát triển kinh tế, Ngài Phó thủ tướng cho rằng AIPO cần xem xét các biện pháp ngăn ngừa các tệ nạn xã hội trong ASEAN, nhất là việc lạm dụng ma tuý. Ngài Phó thủ tướng tin tưởng rằng AIPO sẽ đề xuất các bước cụ thể nhằm đạt được mục tiêu này, ví dụ như ngừng việc cung cấp ma tuý hoặc trồng các loại cây khác thay cho cây thuốc phiện.

Phi-líp-pin

27. Bà Macapagal Arroyo, Tổng thống Phi-líp-pin cho rằng AIPO đã phát triển từ một tổ chức xã hội thành một liên minh khu vực lớn; AIPO đã sẵn sàng đối phó với các thách thức nảy sinh từ bối cảnh chính trị mới của ASEAN. Bà Tổng thống bày tỏ niềm tin rằng các nghị sỹ AIPO có thể đưa khu vực thoát khỏi đói nghèo, khủng bố và những tổn thương khác. Bà Tổng thống cũng cho rằng bằng cách củng cố các mối quan hệ khu vực, ASEAN sẽ đạt được hoà bình và ổn định.

28. Bà Tổng thống kêu gọi các nước khẳng định lại cam kết tại Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN năm ngoái về nỗ lực chống khủng bố quốc tế. Bà Tổng thống nhắc lại rằng bà đã phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN là ASEAN cần tiến hành cải cách trong nước và mở rộng liên minh khu vực nhằm dập tắt nguy cơ khủng bố. Bà Tổng thống cho rằng sự tự mãn là kẻ thù của an ninh, và ASEAN cần cảnh giác hơn để duy trì an ninh. Bà Tổng thống nhấn mạnh rằng các nước ASEAN cùng chia sẻ các vấn đề chung trong các lĩnh vực kinh tế, hoà bình, an ninh, y tế và môi trường. Bà Tổng thống khuyến khích các nước ASEAN hợp tác nhằm đối phó với tất cả những vấn đề trên nếu khu vực này muốn người dân được no ấm hơn.

Xin-ga-po

29. Trong thông đIệp gửi Đại hội đồng AIPO khoá 23, Ngài S.R. Nathan, Tổng thống nước Cộng hoà Xinh-ga-po cho rằng những năm qua không phải là thời gian dễ dàng đối với ASEAN, vì tổ chức này phải đối phó với những thách thức khó khăn nhất trong lịch sử. Tuy nhiên, diễn biến trong khu vực đã tạo cơ hội để ASEAN tự nhìn lại và hoàn thiện mình, ví dụ như trong lĩnh vực đầu tư và tự do thương mại. ASEAN cũng nỗ lực phát triển với quyết tâm mới là củng cố đoàn kết và giữ vững hoà bình và an ninh trong khu vực. ASEAN cũng thực hiện các biện pháp mới nhằm thúc đẩy hợp tác và nâng cao tính cạnh tranh về kinh tế và ảnh hưởng trong khu vực. Kết quả là, cộng đồng quốc tế bắt đầu ghi nhận vai trò ngày càng quan trọng của ASEAN.

30. Ngài Tổng thống nhấn mạnh rằng ASEAN cần tiếp tục duy trì vị trí chiến lược trên thế giới và khuyến khích tổ chức này phối hợp nhiều hơn nữa với các bên đối thoại và các chủ thể quốc tế lớn khác. Về mặt này, Ngài Tổng thống nhắc lại rằng Đại hội đồng AIPO là một diễn đàn quan trọng để các đại biểu quốc hội chứng tỏ ý chí sẵn sàng ủng hộ các sáng kiến của ASEAN và tiếp tục đóng góp để đưa ASEAN trở thành một tổ chức lớn mạnh và có hiệu quả.

Thái Lan

31. Ngài Thaksin Shinawatra, Thủ tướng Vương quốc Thái Lan cho rằng nhằm đảm bảo vị trí trong tương lai, ASEAN cần đoàn kết lại và cùng nhau nỗ lực hơn nữa nhằm đạt được những mục tiêu của Tầm nhìn ASEAN 2020, thông qua việc thực hiện Chương trình Hành động Hà Nội và xây dựng một lộ trình hội nhập khu vực ASEAN (RIA).

32. Ngài Thủ tướng nêu bật các cơ hội mà toàn cầu hoá mang lại và các mối quan ngại mới về an ninh sau sự kiện khủng bố 11 tháng 9 năm 2001 ở Hoa Kỳ. Những nhân tố quan trọng này trong bối cảnh hiện tại đòi hỏi các nước ASEAN phải có biện pháp đối phó.

33. Ngài Thủ tướng đặc biệt nhấn mạnh rằng trong cuộc chiến chống khủng bố, ASEAN cần phối hợp với cộng đồng quốc tế thông qua Liên Hiệp Quốc, các bên đối thoại, Diễn đàn khu vực ASEAN (ARF) và tiến trình ASEAN+3.

34. Về hợp tác Châu Á, Ngài Thủ tướng nhấn mạnh rằng cơ chế Đối thoại hợp tác Châu Á (ACD) theo sáng kiến của Chính phủ Hoàng gia Thái lan cần khuyến khích mỗi quốc gia châu Á phát huy sức mạnh hợp tác trên những lĩnh vực có nhiều tiềm năng, lợi thế và lợi ích nhất. ACD cần trở thành một tiến trình thu hút sự tham gia tích cực của công chúng, sự hợp tác giữa chính phủ và nhân dân các nước nhưng không nên góp phần tạo ra một khối các quốc gia khác.

35. Cuối cùng, Ngài Thủ tướng tuyên bố rằng thông qua việc trao đổi, chia sẻ thông tin và kinh nghiệm giữa các nghị sĩ, AIPO, với 25 năm tồn tại và phát triển, hoàn toàn có khả năng thúc đẩy sự hợp tác khu vực chặt chẽ hơn trên tinh thần bình đẳng và đối tác nhằm đóng góp cho hoà bình, tiến bộ và thịnh vượng trong khu vực.

Bru-nây Đa-ru-sa-lam

36. Quốc vương Bru-nây Haji Hassanal Bolkia Muizzaddin Waddaula đã gửi tới các đại biểu và quan sát viên tham dự Đại hội đồng AIPO khoá 23 những lời chúc mừng nồng nhiệt nhất. Quốc vương chân thành cảm ơn Quốc hội Việt Nam đã mời Bru-nây Đa-ru-za-lem tham dự sự kiện trọng đại này.

37. Quốc vương tuyên bố rằng các nước thành viên ASEAN có thể khác nhau về hệ thống chính trị, văn hoá, truyền thống và các giá trị nhưng đều có chung mong muốn và khả năng thúc đẩy hợp tác khu vực nhằm bảo vệ những lợi ích và nỗ lực của ASEAN trong việc duy trì ổn định, hoà bình và thịnh vượng trong khu vực. Quốc vương tin tưởng rằng với nỗ lực của các tổ chức khu vực của ASEAN như AIPO, tình hữu nghị, sự hiểu biết lẫn nhau và hợp tác chặt chẽ sẵn có giữa các quốc gia thành viên và nhân dân ASEAN sẽ ngày càng được củng cố hơn nữa.

My-an-ma

38. Ngài Thống tướng Than Swe, Chủ tịch Hội đồng Hoà bình và Phát triển, Thủ tướng Liên bang My-an-ma, thay mặt Chính phủ và nhân dân My-an-ma và nhân danh cá nhân, đã gửi tới các nghị viện thành viên của Tổ chức Liên minh Nghị viện ASEAN (AIPO) lời chào và những lời chúc mừng nồng nhiệt nhất. Ngài Than Swe cũng bày tỏ sự đánh giá cao đối với Ngài Nguyễn Văn An, Chủ tịch Quốc hội nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và chủ tịch AIPO, đã đăng cai và chủ trì khoá họp lần thứ 23 của Đại hội đồng AIPO tại Hà Nội, Việt Nam. Ngài Than Swe nhấn mạnh rằng ASEAN không chỉ tăng số lượng thành viên mà còn phát triển cả về sức mạnh. ASEAN đã trở thành một trong những tổ chức khu vực quan trọng nhất trên thế giới. Thành công của A SEAN đã minh chứng cho giá trị lâu bền của phương cách ASEAN, đó là nguyên tắc đồng thuận, không can thiệp vào công việc nội bộ của nước khác và ngoại giao lặng lẽ. Ngài Than Swe khẳng định rằng My-an-ma tiếp tục thực hiện cam kết mạnh mẽ của mình đối với ASEAN và kể từ khi trở thành thành viên của ASEAN năm 1997, My-an-ma đã phấn đấu để hoàn thành những nghĩa vụ của mình và sẽ tiếp tục góp phần quan trọng cho hoà bình, ổn định và thịnh vượng trong khu vực.

39. Ngài Than Swe cho rằng Đại hội đồng AIPO khoá 23 có một chương trình nghị sự rộng lớn bao gồm nhiều vấn đề như tăng cường liên kết khu vực, thu hẹp khoảng cách phát triển kinh tế giữa các quốc gia thành viên, xoá bỏ đói nghèo và tội phạm xuyên quốc gia. Ngài Than Swe chỉ rõ rằng để đạt được tiến bộ thì trong ASEAN không thể tồn tại một hệ thống gồm hai tầng nấc. Về vấn đề này, Sáng kiến liên kết ASEAN (IAI) được đưa ra nhằm giúp các nước thành viên cũ và các nước thành viên mới của A SEAN xích lại gần nhau hơn và các nước thành viên mới xứng đáng nhận được sự ủng hộ của tất cả các quốc gia. Ngài Than Swe khẳng định với Đại hội đồng AIPO sự hợp tác hết mình của My-an-ma trong các cuộc họp của Đại hội đồng, và tin tưởng rằng Tổ chức Liên minh Nghị viện ASEAN sẽ góp phần gìn giữ hoà bình và ổn định trong khu vực.

Các đoàn đại biểu

40. Các đoàn đại biểu: Cam-pu-chia do Hoàng thân Samdech Krom Preah Norodom Ranariddh, Chủ tịch Quốc hội dẫn đầu; In-đô-nê-xia do Ngài Akbar Tandjung, Chủ tịch Hạ viện dẫn đầu; Lào do Ngài Samane Vignaket, Chủ tịch Quốc hội dẫn đầu; Ma-lay-xia do Ngài Tan Sri Datuk Amar và Tiến sĩ Sulaiman Haji Daud, Thành viên cao cấp của Hạ viện dẫn đầu; Phi-líp-pin do Ngài Jose de Venecia, Chủ tịch Hạ viện dẫn đầu; Sing-ga-po do Ngài Abdullah Tarmugi, Chủ tịch Quốc hội dẫn đầu; Thái lan do Ngài Uthai Pimchaichon, Chủ tịch Quốc hội, dẫn đầu; và Việt nam do Ngài Trương Quang Được, Phó chủ tịch Quốc hội dẫn đầu.

41. Tham dự Đại hội đồng AIPO khoá 23 còn có đoàn đại biểu của các nước quan sát viên đặc biệt gồm: Bru-nây Đa-ru-za-lem do Ngài Pengiran Anak Haji Kemaludin Penrigan Anak Haji Mohd Yassin dẫn đầu; My-an-ma do Ngài U Aung Toe dẫn đầu; và đoàn đại biểu của các nước quan sát viên gồm: Ôt-xtrây-lia do Ngài Ian Causley dẫn đầu; Ca-na-da do Ngài Bryon Wilfert dẫn đầu; Cộng hoà nhân dân Trung Hoa do Ngài Li Dao Yin dẫn đầu; Nghị viện châu Âu do Ngài Nassauer Harmut dẫn đầu; Nhật Bản do Thượng nghị sĩ Koji Morimoto dẫn đầu; Niu-zi-lân do Ngài Richard Worth dẫn đầu; Hàn Quốc do Ngài Yu Jae Kyu dẫn đầu; Liên bang Nga do Ngài Tchilinganov Ratur Nikolaevich, Phó Chủ tịch Duma quốc gia dẫn đầu.

42. Những vị khách danh dự sau cũng được mời tham dự Đại hội đồng AIPO khoá 23: Ngài Dato Ahmad Mokhtar Selat, Phó Tổng thư kí ASEAN, cựu Thượng nghị sĩ Thái Lan, Giáo sư Prasop Ranatanakorn; cựu Chủ tịch quốc hội In-đô-nê-xia, Ngài M.Kharis Suhud, cựu Nghị sĩ Phi-líp-pin, Ngài Manuel M.Garcia; và ông Prashant Pathmanaban, đại diện cho Ngài Datuk K.Pathmanaban, cựu Nghị sĩ Ma-lay-xia.

Các Phó chủ tịch Đại hội đồng

43. Đại hội đồng AIPO đã bầu các Phó Chủ tịch sau: Ngài Samdech Krom Preah Norodom Ranariddh của Campuchia; Ngài Akbar Tandjung của In-đo-nê-xia; Ngài Samane Vignaket của Lào PDR; Ngài Tan Sri Datuk Amar Tiến sĩ Sulaiman Haji Daud của Ma-lay-xia; Ngài Jose de Venecia của Phi-líp-pin, Ngài Abdullah Tarmugi của Singapo; Ngài Uthai Pimchaichon của Thái Lan, và Ngài Trương Quang Được của Việt Nam

Phát biểu của các Trưởng đoàn

44. Trưởng đoàn Campuchia, In-đô-nê-xia, Lào, Ma-lay-sia, Phi-líp-pin, Sing-ga-po, Thái lan, Việt Nam, Bru-nây Đa-ru-za-lem và My-an-ma đã phát biểu trong Phiên họp toàn thể đầu tiên của Đại hội đồng.

Campuchia

45. Thay mặt Quốc hội Campuchia, Hoàng thân Samdech Krom Preah Norodom Ranariddh cảm ơn Quốc hội nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và nhân dân Việt Nam đã đăng cai tổ chức khoá họp của Đại hội đồng AIPO khoá 23, sự đón tiếp nồng hậu và lòng mến khách dành cho đoàn Campuchia. Hoàng thân Ranariddh cho rằng cuộc gặp mặt ở Hà Nội có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh Hội nghị thượng đỉnh Trái đất về phát triển bền vững diễn ra tại Jô-han-nét-s-bớt vừa kết thúc với một thông điệp rõ ràng và mạnh mẽ, đó là sự sống còn của loài người và sự phát triển bền vững của thế giới. Hoàng thân Ranariddh nhấn mạnh rằng chúng ta không những phải hoan nghênh mà còn phải ủng hộ những vấn đề ưu tiên của Hội nghị thượng đỉnh trái đất Jô-han-nét-sbớt, đó là chống nghèo đói toàn cầu, bảo vệ môi trường và quản lí các vấn đề xuyên quốc gia ngày một gia tăng đang ảnh hưởng tới toàn thế giới, tới cả các nước phát triển và đang phát triển. Hoàng thân Ranariddh cho rằng chúng ta đang sống trong một thế giới đầy thách thức và liên tục thay đổi, với những lực lượng của toàn cầu hoá và tính chất phức tạp của khủng bố, trong bối cảnh đó, chúng ta cần hợp tác với nhau trên góc độ toàn cầu, khu vực và quốc gia nhằm đảo ngược những xu thế tiêu cực lớn như sự nóng lên của trái đất, biến đổi khí hậu, hiệu ứng nhà kính, đói nghèo, khủng bố, HIV/AIDs và nạn buôn bán người.

46. Hoàng thân nhấn mạnh một vấn đề cấp bách, đó là cuộc đấu tranh chống buôn bán người. Hàng năm, gần một triệu phụ nữ và trẻ em bị buôn bán trên toàn cầu. Riêng Đông Nam Á chiếm xấp xỉ một phần ba số lượng trẻ em và phụ nữ bị buôn bán, trong đó 60% bị đưa tới các thành phố lớn trong khu vực và 40% đến các nơi khác trên khắp thế giới. Buôn bán người trong phạm vi khu vực nhằm đáp ứng nhu cầu của ngành công nghiệp tình dục có lẽ là biểu hiện rõ rệt nhất của vấn đề này. Trẻ em, phụ nữ và nam giới bị đưa đi khắp thế giới để làm công việc thấp hèn đó. Các hình thức buôn bán khác cũng được phát hiện thấy như đặt hàng qua thư, hôn nhân giả mạo và mua bán trẻ sơ sinh. Hoàng thân lưu ý cần tiếp tục xây dựng quan hệ hợp tác chặt chẽ và hiệu quả hơn, coi đó là cách duy nhất để đối phó một cách có hiệu quả với vấn đề này, thông qua luật và thực hiện các biện pháp cụ thể khác liên quan đến bảo vệ phụ nữ và trẻ em ở đất nước chúng ta, tăng cường các nỗ lực khu vực trong thi hành luật, chia sẻ thông tin và lập các chương trình phù hợp nhằm hỗ trợ các nạn nhân. Hoàng thân đề cập đến "Lời kêu gọi từ Phnom Penh" do Cao uỷ Nhân quyền Liên Hiệp Quốc Mary Robison đưa ra, đồng thời kêu gọi tất cả thành viên AIPO và Chính phủ các nước có lập trường thống nhất về vấn đề này.

47. Hoàng thân chúc mừng và một lần nữa ủng hộ sáng kiến quan trọng về thành lập Nghị viện ASEAN của Ngài Jose De Venecia, Jr., Chủ tịch Hạ viện Cộng Hoà Philippines. Hoàng thân cũng ghi nhận rằng Nhóm Nghiên cứu Khả thi đã trình bày trước Đại Hội Đồng một bản báo cáo tuyệt vời trong đó kiến nghị chuyển Liên Minh Nghị viện ASEAN thành Nghị viện ASEAN. Cuối cùng, Hoàng thân nhấn mạnh rằng chúng ta cần hướng về một tương lai hứa hẹn hơn cho khu vực của chúng ta trong khi ASEAN tiếp tục tăng cường tính năng động và tầm quan trọng của Hiệp hội cũng như tiếp tục xây dựng những xã hội đùm bọc nhau hơn vì lợi ích của người dân, như đã xác định trong Tầm nhìn ASEAN 2020. Hoàng thân nhấn mạnh rằng chúng ta cần tiếp tục nâng cao tinh thần hợp tác, hiểu biết lẫn nhau, xây dựng đồng thuận và bao dung của ASEAN.

In-đô-nê-xi-a

48. Ngài Akbar Tandjung, Chủ tịch Hạ viện Cộng hoà In-đô-nê-xi-a, cho rằng tình hình an ninh diễn biến nhanh chóng ở Đông Nam Á đã khiến các nước thành viên ASEAN dễ bị tổn thương trước các mối đe doạ trong và ngoài khu vực. Chủ tịch Hạ viện Akbar Tandung nhận xét rằng các vấn đề xuyên quốc gia như người lao động di cư trái phép, buôn bán người, và chủ yếu là chủ nghĩa khủng bố, sẽ là những nội dung chính trong chương trình nghị sự của các lãnh đạo các nước thành viên trong những năm đầu của Thiên Niên kỷ mới. Ngài Chủ tịch nhấn mạnh tầm quan trọng của việc các nước thành viên ASEAN duy trì sự tin tưởng lẫn nhau trong việc giải quyết các vấn đề xuyên quốc gia vốn dễ gây tổn thương cho ổn định và an ninh trong nước và của khu vực. Về vấn đề này, Ngài Chủ tịch cho rằng các thành viên AIPO cần đảm bảo rằng hợp tác giữa các Nhóm Quốc gia và với các quốc gia ngoài ASEAN sẽ không phương hại đến lợi ích của ASEAN cũng như mối quan hệ giữa các nước thành viên.

49. Ngài Chủ tịch Akbar Tandjung cho rằng cùng với các thách thức và khó khăn kinh tế toàn cầu, các nước thành viên AIPO cũng đứng trước thách thức về thực hiện các cam kết đối với AFTA. Ngài Chủ tịch cho rằng điều kiện để các Nhóm Quốc gia giải quyết các vấn đề kinh tế còn vướng mắc và mối đe doạ hiện tại của toàn cầu hoá có thể ảnh hưởng đến khả năng sẵn sàng của họ. Ngài Chủ tịch nhấn mạnh tầm quan trọng của tinh thần đồng tâm hiệp lực theo đó các thành viên AIPO có thể giúp đỡ lẫn nhau nhằm thực hiện đầy đủ AFTA, mang lại lợi ích chung cho tất cả các nước trong khu vực, thay vì hành động theo cách của mình vì tư lợi. Ngài Chủ tịch nhắc lại yêu cầu tái khẳng định cam kết của AIPO đối với ý tưởng xây dựng tổ chức khu vực này thành một nền tảng then chốt vì lợi ích quốc gia của các nước Đông Nam Á. Vào những năm đầu của Thiên Niên kỷ mới, ASEAN và AIPO phải giải đáp được câu hỏi liệu những tổ chức này có thể theo đuổi được các mục tiêu cơ bản của mình và hành động nhất quán trong tương lai hay không. Ngài Chủ tịch nhắc lại rằng những Nhà Sáng lập ASEAN và AIPO đều đã rời khỏi chính trường từ nhiều năm nay, và điều này đặt ra thách thức cho các thế hệ lãnh đạo mới của Đông Nam Á trong việc duy trì một tầm nhìn rõ ràng cho ASEAN nhằm giải quyết mọi vấn đề phải đối mặt trong những năm tới mà không rời bỏ những mục tiêu cơ bản và bản sắc của chính mình, được những Nhà Sáng lập gây dựng từ cuối thập kỷ 60.

50. Theo đó, Ngài Chủ tịch cho rằng Diễn đàn Khu vực ASEAN (ARF), kết quả của mối hợp tác rộng rãi hơn của các nước thành viên ASEAN, cần phải có khả năng đối phó với những lời chỉ trích rằng hiện nay diễn đàn chưa thật sự tích cực hay vẫn thiếu sáng kiến trong việc đối phó với những mối đe doạ và vấn đề về an ninh ngày càng tăng trong khu vực. Vì vậy, Ngài Chủ tịch nhấn mạnh sự cần thiết phải có một cơ chế an ninh khu vực năng động và phù hợp với thực tế hơn mà không phải từ bỏ mục tiêu và lí tưởng cơ bản của mình.

Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Lào

51. Ngài Samane Vignaket, Chủ tịch Quốc Hội nước CHDCND Lào chúc mừng những nỗ lực to lớn của Quốc Hội Việt Nam trong việc chuẩn bị và tổ chức Đại Hội Đồng AIPO khoá 23. Ngài Chủ tịch bày tỏ lời chia buồn và cảm thông sâu sắc tới các gia đình nạn nhân đang phải chịu thiên tai ở Việt Nam. Đồng thời Ngài Chủ tịch chuyển lời chào chân thành và lời chúc tốt đẹp đến các đại biểu và các quan sát viên tham dự Đại Hội Đồng. Ngài Chủ tích cũng chúc mừng nền độc lập của Đông Ti-mo.

52. Ngài Chủ tịch cho rằng Đại Hội Đồng AIPO khoá 23 được tổ chức vào thời điểm kỷ niệm 35 năm thành lập ASEAN và 25 năm thành lập AIPO. Ngài Chủ tịch đánh giá cao thành công của Hội nghị Bộ trưởng ASEAN 35 và coi đó là sự kiện tái khẳng định lập trường nhất quán của ASEAN đối với tinh thần Hiệp ước Bali và Kế hoạch Hành động Hà Nội. Ngài Chủ tịch cho rằng CHDCND Lào tự hào nhận thấy mối quan hệ hợp tác với Các bên Đối thoại của ASEAN và ASEAN+3 vẫn tiếp tục phát triển. CNDCND Lào, với tư cách thành viên của ASEAN và AIPO, đã tích cực thực hiện các nhiệm vụ của mình và đóng góp vào xu hướng phát triển chung của các tổ chức đó.

53. Ngài Chủ tịch nêu bật thành công của cuộc Bầu cử Quốc hội Khoá 5 của CHDCND Lào trong đó 99.9 % cử tri đã tích cực đi bầu và lựa chọn 109 đại biểu, trong đó có 25 đại biểu nữ. Ngài Chủ tịch cũng nhấn mạnh rằng sự phát triển trong tương lai của Lào sẽ dựa trên cơ sở xoá đói nghèo đến năm 2015 và thoát khỏi tình trạng kém phát triển vào năm 2020, đồng thời tích cực phát triển các mối quan hệ hợp tác, hội nhập với cộng đồng quốc tế.

Ma-lai-xi-a

54. Ngài Tan Sri Datuk Seri Amar Tiến sĩ Haji Sulaiman bin Daud cảm ơn lòng hiếu khách của Chính phủ Việt Nam và Chủ tịch Đại Hội Đồng AIPO khoá 23. Ngài Tiến sỹ cho rằng AIPO được cổ vũ bởi tình đoàn kết khu vực, thúc đẩy tính liên kết trong ASEAN và tập hợp các nhà lập pháp ASEAN nhằm thảo luận các vấn đề cùng quan tâm về hợp tác, hoà bình, ổn định và thịnh vượng. Mặc dù đa dạng nhưng chúng ta tôn trọng lẫn nhau và cùng nỗ lực đưa ASEAN trở thành một khu vực năng động trên bản đồ thế giới, phát huy các giá trị và thúc đẩy thịnh vượng trong khu vực.

55. Trong kỷ nguyên công nghệ thông tin liên lạc và toàn cầu hoá, chúng ta cần nắm bắt cơ hội hiểu biết và giúp đỡ lẫn nhau vì hoà bình thế giới và các hệ thống thương mại đa phương mới. Ngài Tiến sỹ nhấn mạnh rằng chúng ta cần đảm bảo cơ hội và khả năng tiếp cận đồng đều cho tất cả mọi người, trong đó có bình đẳng giới và dân chủ. Chúng ta phải hiểu các giá trị, các mô hình xã hội và kinh tế khác nhau, tránh một sự áp đặt đột ngột của văn hoá ngoại lai.

56. Ngài Tiến sỹ nhắc lại rằng chúng ta phải rút ra bài học từ cuộc khủng hoảng kinh tế gần đây, cố gắng cải cách cơ cấu kinh tế và thúc đẩy hợp tác kinh tế khu vực. Các nền kinh tế chúng ta không thể bị các nền kinh tế khác chỉ huy. Khoảng cách giàu nghèo ngày càng tăng. Chúng ta phải tiếp tục tăng cường sức mạnh trong nước và năng lực của nền kinh tế bằng cách ưu tiên cho giáo dục, khoa học và công nghệ. Là những nước đang phát triển, chúng ta cần chuẩn bị và phối hợp để đối phó với các thách thức, trong đó có khoảng cách về kỹ thuật số.

Phi-lip-pin

57. Ngài Jose de Venecia Jr., Chủ tịch Hạ viện Cộng hoà Phi-lip-pin, nêu rõ ý tưởng thành lập một Nghị viện ASEAN đã được đưa vào chương trình nghị sự của AIPO ngay từ Đại hội đồng khoá 3 tại Gia-các-ta vào năm 1980, nhưng kể từ đó, AIPO vẫn chưa thể phá bỏ được rào cản của sự thiếu quyết đoán. Ngài Chủ tịch cho rằng những sự kiện và xu thế mới đã thúc giục các nước trong khu vực tiến tới một quyết định. Trên khắp thế giới, các quốc gia đang ngày càng tiến tới hợp nhất nhiều hơn do những nhu cầu nảy sinh từ sự phụ thuộc lẫn nhau ngày càng tăng về kinh tế.

58. Ngài Chủ tịch cũng chỉ ra rằng tại Đại hội đồng khoá 22 năm ngoái, Ngài Chủ tịch một lần nữa bày tỏ hy vọng rằng AIPO một ngày nào đó sẽ trở thành một Nghị viện ASEAN thực sự. Ngài Chủ tịch cho rằng Đại hội đồng đã nhất trí với đề xuất của Phi-lip-pin cử một nhóm các nghị sĩ, học giả AIPO nghiên cứu về lịch sử, mục đích và cấu trúc của Nghị viện Châu Âu cũng như những khó khăn trong việc thành lập một nghị viện tương tự, cùng làm việc với các chuyên gia độc lập về hội nhập Châu Âu ở Đức và Bỉ trong hai tuần vào tháng Ba vừa qua. Ngài Chủ tịch thông báo rằng Nhóm nghiên cứu đã trình báo cáo lên Đại hội đồng khoá 23 trong đó kiến nghị AIPO thành lập một Uỷ ban chuyên trách nghiên cứu về mô hình và nội dung hoạt động ban đầu của Nghị viện ASEAN.

59. Ngài Chủ tịch yêu cầu các Nghị sĩ AIPO thực hiện những nhiệm vụ quan trọng mang tính lịch sử của mình. Ngài Chủ tịch cho rằng chúng ta đã tiến vào một kỷ nguyên đặc biệt chưa từng có trong lịch sử, và rằng nhóm nghiên cứu đã đứng trên quan điểm lịch sử để xây dựng nghiên cứu khả thi về việc thành lập một Nghị viện khu vực. Ngài Chủ tịch thúc giục các Nghị sĩ AIPO đẩy nhanh quá trình đưa AIPO trở thành cơ quan lập pháp chung của cộng đồng khu vực Đông Nam Á thống nhất. Chủ tịch de Venecia kêu gọi thành lập một Uỷ ban chuyên trách nhằm xây dựng một chương trình làm việc và xác định thời gian biểu thực tế cho lộ trình đưa AIPO trở thành một Nghị viện ASEAN thực sự, trong khoảng thời gian sẽ được thoả thuận tại Đại hội đồng khoá 24.

Sing-ga-po

60. Chủ tịch Quốc hội Sing-ga-po, Ngài Abdullah Tarmugi cho rằng thế giới đang dần trở thành một làng toàn cầu, các nước và các khu vực ngày càng có liên hệ chặt chẽ và phụ thuộc lẫn nhau nhiều hơn. Là một tổ chức khu vực, ASEAN cần phải tạo ra và tăng cường sức mạnh từ những đóng góp của các quốc gia thành viên để xây dựng một khu vực hoà bình và thịnh vượng. Các thành viên ASEAN cần nỗ lực xây dựng một cơ sở hỗ trợ rộng lớn bao gồm các cơ quan chính phủ và phi chính phủ, cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân để hỗ trợ thực hiện các sáng kiến của các chính phủ ASEAN trong việc thực hiện những mục tiêu trên.

61. Ngài Chủ tịch cho rằng ASEAN đã tự đặt ra một số mục tiêu cho những năm tới nhằm đem lại sức sống cho bản thân như hội nhập phát triển, sự tham gia mạnh mẽ hơn của các bên đối thoại và đóng vai trò chủ đạo trong an ninh khu vực. Ngài Chủ tịch hy vọng những sáng kiến nhằm khôi phục ASEAN sẽ giúp Hiệp hội chứng tỏ tầm quan trọng chiến lược ngày càng tăng của mình, xứng đáng nhận được sự ủng hộ của AIPO, và với sự ủng hộ và cam kết đối với các sáng kiến của ASEAN, AIPO sẽ đóng vai trò quan trọng thúc đẩy sự phát triển của ASEAN.

Thái Lan

62. Ngài Uthai Pimchaichon, Chủ tịch Quốc hội Vương quốc Thái Lan, cảm ơn Ngài Nguyễn Văn An, Chủ tịch Quốc hội Việt Nam, đã đăng cai tổ chức Hội nghị lần này, và hy vọng Hội nghị sẽ góp phần phối hợp những nỗ lực lập pháp vì lợi ích của khu vực Đông Nam Á và nhân dân các nước trong khu vực.

63. Ngài Chủ tịch nhận thấy khu vực Đông Nam Á đã đạt được nhiều thành tựu cho dù phải đối mặt với những thách thức do những sự kiện không mong đợi đem lại, đòi hỏi nỗ lực, hiệu quả và sự quyết tâm của tất cả các quốc gia. Ngài Chủ tịch ghi nhận tầm quan trọng của những diễn đàn và cơ chế đối thoại với các đối tác ngoài khu vực của ASEAN đối với hoà bình, ổn định và thịnh vượng trong khu vực. Ngài Chủ tịch cho rằng trong những thập kỷ qua, ASEAN và AIPO đều đã đóng vai trò hỗ trợ nhau trong việc thực hiện những nhiệm vụ của từng tổ chức vì lợi ích của ASEAN và nhân dân các nước trong khu vực. Vì vậy, các Nghị viện thành viên AIPO cần hợp tác đầy đủ với ASEAN và đóng góp nhiều hơn cho hợp tác chuyên ngành trong ASEAN. Trên tinh thần đó, Ngài Chủ tịch nhấn mạnh rằng AIPO cần thường xuyên kiểm điểm và theo dõi việc thực hiện các nghị quyết được thông qua.

Việt Nam

64. Ngài Trương Quang Được, thay mặt Đoàn đai biểu Việt Nam, nhiệt liệt chào mừng các vị Trưởng đoàn và các đồng nghiệp đến từ Nghị viện các nước thành viên AIPO cũng như các nước quan sát viên trong và ngoài khu vực đến Việt Nam tham dự Đại hội đồng AIPO khoá 23. Ngài Trương Quang Được cho rằng trên cương vị là Chủ tịch AIPO, Quốc hội Việt Nam đã có những đóng góp quan trọng vào sự phát triển của AIPO trong đó có việc thúc đẩy thực hiện các Nghị quyết của Đại hội đồng AIPO khoá 22, tăng cường quan hệ giữa AIPO với các bên đối thoại như Nghị viện Châu Âu và Quốc hội Nhật Bản. Trong nhiệm kỳ tới của AIPO, trong bối cảnh khu vực và thế giới có nhiều cơ hội và thách thức, Quốc hội Việt Nam cam kết mạnh mẽ tiếp tục tham gia những hoạt động của tổ chức này, củng cố AIPO cũng như tăng cường các cơ chế hợp tác ASEAN nhằm thúc đẩy hơn nữa hội nhập khu vực, mở rộng hợp tác, và thu hút đầu tư từ bên ngoài vì mục đích cao cả là xây dựng một ASEAN hoà bình, ổn định và thịnh vượng.

65. Ngài Trương Quang Được ghi nhận sự hồi phục và phát triển của các nền kinh tế ASEAN sau khủng hoảng, nhưng cũng chỉ ra rằng nguy cơ tụt hậu vẫn là thách thức lớn nhất đối với ASEAN, và các nước cần nỗ lực hơn nữa để nâng cao khả năng cạnh tranh và nhanh chóng thu hẹp khoảng cách phát triển trong nội bộ khối và với các nền kinh tế khác trên thế giới thông qua việc thực hiện Kế hoạch Hành động Hà Nội, Sáng kiến và Lộ trình Liên kết ASEAN, Tuyên bố và Kế hoạch hành động về Thu hẹp Khoảng cách Phát triển. Để đạt được mục tiêu này, Ngài Trương Quang Được kêu gọi sự hỗ trợ của các bên đối thoại của ASEAN, đặc biệt là các nước Đông Bắc Á. Ngài Trương Qunag Được cũng kêu gọi các Nghị viện thành viên AIPO, các nước quan sát viên và bên đối thoại hỗ trợ Việt Nam, Lào và Campuchia sớm gia nhập WTO, coi đó là một bước hội nhập quan trọng của ba nước này vào nền kinh tế thế giới.

66. Ngài Trương Quang Được nhấn mạnh rằng chống khủng bố là một trong những vấn đề quan tâm hàng đầu trong chương trình nghị sự của nhiều diễn đàn quốc tế, trong đó có ASEAN và AIPO, nhưng trong khuôn khổ ASEAN, các hoạt động chống khủng bố phải được tiến hành trên cơ sở tuân thủ luật pháp quốc tế, tôn trọng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, không can thiệp, và phù hợp với luật pháp và hoàn cảnh cụ thể của từng nước. Đặc biệt, hợp tác chống khủng bố cần phải được thực hiện một cách toàn diện, trong đó bao gồm cả các biện pháp giải quyết tận gốc rễ nguyên nhân của khủng bố là đói nghèo và Áp bức bất công. Ngài Trương Quang Được đề xuất rằng, do từ lâu Biển Đông đã là mối quan tâm hàng đầu của các nước trong khu vực, AIPO cần tích cực cùng Chính phủ các nước thành viên phối hợp với Trung Quốc sớm ra Tuyên bố về các hành vi ứng xử của các bên tại Biển Đông, tiến thêm một bước trong quá trình xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông.

67. Ngài Trương Qunag Được nêu bật những thành tựu AIPO đã đạt được trong 25 năm tồn tại và phát triển, và bày tỏ mong muốn được thấy AIPO ngày càng lớn mạnh, đóng góp thiết thực vào đời sống mọi mặt của các nước ASEAN, đồng thời nâng cao vị thế trên trường quốc tế, có tiếng nói quan trọng trên các diễn đàn liên nghị viện khu vực và thế giới.

Bru-nây Da-ru-za-lem

68. Ngài Haji Kemaludin nhấn mạnh rằng năm 2002 rất có ý nghĩa với ASEAN với việc bắt đầu thực hiện Khu vực Mậu dịch Tự do ASEAN (AFTA). Việc ASEAN triển khai thực hiện Khu vực Mậu dịch Tự do ASEAN (AFTA) và Khu vực Đầu tư ASEAN (AIA) là nhằm tăng cường khả năng cạnh tranh trong việc thu hút đầu tư và chiếm lĩnh thị trường. Ngài Kemaludin nói thêm rằng ASEAN phải tiến nhanh hơn nữa để đảm bảo rằng những sự kiện nằm ngoài tầm kiểm soát của ASEAN sẽ không ảnh hưởng đến khả năng thu hút đầu tư và xâm nhập thị trường của các nước trong khu vực.

69. Ngài Kemaludin cho rằng ASEAN cần phải nhận thức một cách đầy đủ về những tác động của toàn cầu hoá và sự cạnh tranh ngày càng tăng nếu ASEAN muốn đối phó được với mức độ cạnh tranh trong tương lai.

70. Theo Ngài Kemaludin, trọng tâm của những nỗ lực đó là Sáng kiến Hội nhập ASEAN (IAI) đặc biệt trong việc thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các nước thành viên cũ và mới của ASEAN. Về vấn đề này, Bru-nây hoan nghênh quyết định của các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN thông qua Chương trình Làm việc IAI cho các thành viên mới của ASEAN và đưa ra Sáng kiến Chung giữa các nước ASEAN-6.

My-an-ma

71. Ngài U Aung Toe, Trưởng đoàn My-an-ma, cho biết Chính phủ My-an-ma đang nỗ lực phát triển đất nước, thực hiện nền kinh tế thị trường và kêu gọi đầu tư trực tiếp nước ngoài nhằm phát triển khoa học công nghệ và nguồn nhân lực. Nhận thức rõ hòa bình và ổn định quyết định sự thành công của công cuộc xây dựng đất nước, Chính phủ My-an-ma luôn đặt ưu tiên cao cho việc duy trì hòa bình và ổn định. Chính phủ đang nỗ lực xây dựng một xã hội hiện đại mà trong đó các dân tộc được sống trong hòa bình và hòa hợp dân tộc. Điều này sẽ thúc đẩy đoàn kết dân tộc và thiết lập cơ sở vững chắc cho một quốc gia hiện đại. Cơ sở hạ tầng cơ bản của đất nước đang được phát triển.

72. Ngài Trưởng Đoàn cũng nhấn mạnh rằng kể từ khi trở thành thành viên của ASEAN năm 1997, My-an-ma đã hợp tác với các nước ASEAN khác trên nhiều lĩnh vực như kinh tế, văn hóa, thông tin, môi trường, khoa học công nghệ, phòng chống ma túy và tội phạm xuyên quốc gia. Ngài Trưởng Đoàn khẳng định Chính phủ My-an-ma đang nỗ lực phòng chống và loại trừ ma túy và hợp tác với người dân địa phương để giải quyết tận gốc vấn đề này. Ngài Trưởng Đoàn cho rằng để nâng cao đời sống nhân dân, Chính phủ đã có các dự án về lai tạo giống gia súc và cây trồng thay thế.

73. Ngài Trưởng Đoàn cho biết kế hoạch Bài trừ Ma túy 15 năm bao gồm 5 nhiệm vụ là loại bỏ việc sản xuất ma túy, giảm cầu, thực thi pháp luật, huy động sự tham gia của người dân và hợp tác quốc tế. Ngài Trưởng Đoàn nhấn mạnh cam kết của Chính phủ My-an-ma hợp tác với cộng đồng quốc tế trong đó có Liên hợp quốc về vấn đề này.

Các Sự kiện Đặc biệt

74. Nhân dịp Đại hội Đồng AIPO khoá 23, hai sự kiện đặc biệt đã được tổ chức.

a. Lễ trao tặng Giải thưởng cho những người có cống hiến xuất sắc cho AIPO

75. Để ghi nhận những cống hiến của các nghị sĩ đối với hoạt động của AIPO, AIPO đã có sáng kiến phong tặng danh hiệu Mr. AIPO. Danh hiệu này đã được phong tặng nhân dịp ĐHĐ AIPO khoá 10 được tổ chức tại Ma-ni-la, Phi-líp-pin năm 1989 cho giáo sư Prasop Ratanakorn của Thái lan. Năm 1990, 1991, 1993 danh hiệu Mr. AIPO được phong tặng cho các nghị sĩ M. Kharis Suhud (In-đô-nê-si-a), Manuael M. Garcia (Phi-líp-pin), và nghị sĩ quá cố Dato K. Pathmanaban (Ma-lay-si-a) là những người đã phấn đấu không mệt mỏi giúp AIPO hoàn thành mục tiêu và nhiệm vụ của mình.

76. Đại hội Đồng AIPO khoá 22 tại Băng cốc, Thái lan đã quyết định trao tặng giải thưởng Mr/Madam AIPO và đưa ra các tiêu chí và hướng dẫn về những đóng góp xuất sắc đối với AIPO. Nhằm mục đích này, cuộc họp của ủy ban chuyên đề của AIPO tổ chức tại thành phố Đà Nẵng đã thông qua dự thảo Nghị quyết về vấn đề này để trình lên Đại hội Đồng. ủy ban đã quyết định trao danh hiệu “Những Đóng góp Xuất sắc cho AIPO’. Đối với bốn cựu nghị sĩ thành viên đã từng được phong tặng danh hiệu Mr. AIPO, ủy ban đã quyết định trao tặng giải thưởng AIPO mới cho bốn nghị sỹ này như một ngoại lệ đối với nhữmg tiêu chí trao giải thưởng mới. Các nghị sĩ này sẽ được mời tham dự Đại hội Đồng AIPO khoá 23 tại Hà Nội, Việt Nam để nhận giải thưởng AIPO cùng với danh hiệu của mình. ủy ban cũng nhất chí trao tặng giải thưởng cho Ngài Dato K.Pathmanaban quá cố, người được phong tặng danh hiệu Mr. AIPO của Ma-lay-si-a.

77. Đại hội Đồng AIPO khoá 23 đã thông qua Nghị quyết trao tặng gải thưởng cho những người có những đóng góp xuất sắc cho công việc của AIPO và lễ trao tặng được tổ chức vào ngày 9 tháng 9 năm 2002 tại Hà Nội. Ngài Nguyễn Văn An, Chủ tịch Quốc hội Việt Nam, Chủ tịch AIPO đã chủ trì buổi lễ và trao giải thưởng.

78. Ngài Prasop Ratanakorn, thay mặt cho bốn người được nhận giải thưởng, đã bầy tỏ lòng biết ơn và đánh giá cao AIPO và Chủ tịch AIPO đã dành cho họ, gia đình và đất nước của họ vinh dự cao quý này. Ngài Prasop Ratanakorn cũng hứa cùng với những người được nhận giải thưởng tiếp tục cố gắng hết sức mình đóng góp vào mục tiêu cao cả của AIPO và sống xứng đáng với phẩm chất đúng đắn, tốt bụng và công bằng.

b. Lễ kỷ niệm lần thứ 25 ngày thành lập AIPO

79. Để kỷ niệm lần thứ 25 ngày thành lập AIPO, Quốc hội Việt nam đã tổ chức lễ kỷ niệm vào ngày 9 tháng 9 năm 2002.

80. Sau khi điểm lại lịch sử tồn tại và phát triển của AIPO trong 25 năm qua, Ngài Nguyễn Văn An, Chủ tịch Quốc hội nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, Chủ tịch AIPO đã phát biểu rằng, AIPO đã phát triển và hiện bao gồm tám Quốc hội thành viên và hai Quan sát viên Đặc biệt, hiện thực nguyện vọng của các quốc gia Đông Nam Á về sự tham gia đầy đủ của các cơ quan lập pháp và hội đồng tư vấn pháp luật của mười nước thành viên ASEAN. Ngài Chủ tịch cho rằng bên cạnh đó AIPO còn có quan hệ đối thoại với 10 Nghị viện Quan sát viên của các nước Châu Á, Châu Á Thái Bình Dương và Châu Âu có cùng mong muốn hợp tác không kể khoảng cách về địa lý. Ngài Chủ tịch ghi nhận điều này thể hiện sự lớn mạnh không ngừng của AIPO và khả năng của AIPO trong việc giải quyết các thách thức trong quá trình hoạt động. Trong 25 năm qua, các nghị viện thành viên của AIPO đã có những nỗ lực không mệt mỏi đóng góp vào sự phát triển của AIPO.

81. Ngài Chủ tịch nhấn mạnh niềm tin về tương lai tươi sáng của khu vực Đông Nam Á và vị thế ngày càng quan trọng của AIPO đối với khu vực và thế giới.

Cảm ơn Đặc biệt

82. Lãnh đạo các Nghị viện thành viên AIPO, các đoàn Quan sát viên đặc biệt, các quan sát viên và Ban thư ký ASEAN bầy tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với Ngài Nông Đức Mạnh, Tổng Bí thư Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam và Ngài Trần Đức Lương, Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã tiếp kiến và tham dự các cuộc họp và gặp gỡ chung.

83. Các nhà lãnh đạo cũng ghi nhận những thành tựu Việt Nam đạt được trong công cuộc phát triển đất nước.

Các vấn đề chính trị

84. Đại hội Đồng nhắc lại mục tiêu chính được nêu trong Hiến chương AIPO là hỗ trợ các chính phủ đạt các mục tiêu đưa ra trong Tuyên bố Băng Cốc 1967 và hài lòng nhận thấy AIPO đã có những đóng góp vào việc xây dựng ASEAN trở thành hiệp hội của hòa bình, ổn định và phát triển đồng đều. Đại hội Đồng nhấn mạnh sự phối hợp chặt chẽ giữa AIPO và ASEAN trước tình hình khu vực thay đổi nhanh chóng. Đại hội đồng thảo luận một số sáng kiến và biện pháp về vấn đề này bao gồm việc tiến hành tham vấn thường xuyên giữa Chủ tịch AIPO và Chủ tịch ủy ban Thường trực ASEAN để phối hợp trên các chính sách và hành động chung, trao đổi các quan sát viên tham dự đại hội đồng AIPO và ASEAN và tăng cường hợp tác giữa Ban thư ký ASEAN và Ban thư ký thường trực AIPO tại Ja-các-ta.

85. Đại Hội Đồng nhấn mạnh Hiến chương Liên Hợp Quốc đóng vai trò là nền tảng của luật pháp quốc tế và công lí, đồng thời là bộ quy tắc ứng xử chi phối các mối quan hệ giữa các nhà nước của các quốc gia trên thế giới. Về tình hình I-rắc, Đại Hội Đồng một lần nữa nhấn mạnh lập trường của mình phản đối bất cứ một quyết định đơn phương nào nhằm tiến hành các hành động quân sự không có căn cứ nhằm vào nhà nước I-rắc. Một số đoàn đại biểu bày tỏ mối lo ngại sâu sắc trước ý định của Mĩ và đồng minh muốn tiến hành các hành động quân sự này nhằm vào I-rắc. Đại Hội Đồng nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết phải có một giải pháp hoà bình về vấn đề này và kêu gọi Liên Hợp Quốc tiếp tục can thiệp nhằm đạt được một nền hoà bình bền vững cho khu vực. Đại Hội Đồng cũng kêu gọi cộng đồng quốc tế cần nghiêm túc giải quyết khía cạnh nhân đạo liên quan đến tổn thất và những thảm kịch do các biện pháp trừng phạt kéo dài đối với I-rắc gây ra; đồng thời kêu gọi Liên Hợp Quốc xem xét lại quyết định tiến hành điều tra nhằm tiếp tục duy trì các biên pháp trừng phạt hiện thời.

86. Đại Hội Đồng hài lòng nhận thấy tiến bộ đáng kể trong hợp tác ASEAN cộng 3 trên nhiều lĩnh vực như kinh tế, tài chính và ngân hàng, du lịch, năng lượng, nông nghiệp, môi trường và giáo dục. Đại Hội Đồng nhất trí rằng hợp tác ASEAN cộng 3 có hiệu quả sẽ đặt nền tảng cho việc xây dựng một khuôn khổ hợp tác Đông Á sâu rộng hơn. Đại Hội Đồng nhất trí rằng AIPO cần tăng cường hơn nữa vai trò của mình để thúc đẩy hợp tác ASEAN cộng 3. Đại Hội Đồng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tạo điều kiện thuận lợi cho chính phủ và khu vực tư nhân trong khu vực tham gia tích cực vào hợp tác ASEAN cộng 3.

87. Đại Hội Đồng ghi nhận Báo cáo của Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 35 và Các Hội nghị liên quan khác được tổ chức từ ngày 29/7 đến ngày 1/8 năm 2002 do đoàn đại biểu Brunei đệ trình. Đại Hội Đồng hoan nghênh các nỗ lực của ASEAN trong việc củng cố tình đoàn kết và tính thống nhất, thúc đẩy hội nhập khu vực, thu hẹp khoảng cách phát triển và mở rộng quan hệ ngoại giao của ASEAN, đặc biệt với các bên đối thoại của ASEAN và khẳng định lại sự ủng hộ của Đại Hội Đồng về vấn đề này.

88. Đại Hội Đồng ghi nhận những nguy cơ tiềm ẩn mà các vấn đề an ninh xuyên quốc gia phi truyền thống có thể gây ra. Các vấn đề này đã từng là những nhân tố đe doạ hoà bình và sự thịnh vượng của khu vực. Liên quan đến vấn đề chống khủng bố, Đại Hội Đồng nhắc lại cam kết của ASEAN chống khủng bố dưới mọi hình thức và mọi biểu hiện theo Hiến chương Liên Hợp Quốc và các nguyên tắc cơ bản của luật quốc tế. Đại Hội Đồng nhấn mạnh chống khủng bố cần được tiến hành một cách thống nhất và toàn diện, kết hợp nhiều biện pháp để giải quyết vấn đề nghèo đói, bất bình đẳng và phân biệt đối xử. Đại Hội Đồng cũng nhất trí rằng AIPO cần xem xét các biện pháp để sử dụng sức mạnh của mình nhằm góp phần vào cuộc chiến chống khủng bố theo phương cách riêng.

89. Về vấn đề biển Đông, Đại Hội Đồng hoan nghênh nỗ lực to lớn của ASEAN và Trung Quốc trong quá trình xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử ở biển Đông. Đây là đóng góp quan trọng vào quá trình xây dựng lòng tin trong khu vực. Đại Hội Đồng kêu gọi cần có nhiều nỗ lực hơn nữa trong vấn đề này và coi thoả thuận giữa các Bộ trưởng ngoại giao ASEAN về việc xúc tiến soạn thảo Tuyên bố ứng xử của các bên ở biển Đông là một bước quan trọng và đáng khích lệ nhằm hoàn tất Bộ quy tắc ứng xử ở Biển Đông.

90. Đại Hội Đồng bày tỏ mối lo ngại đối với tình trạng gia tăng của nạn cướp biển trong khu vực và kêu gọi các quốc gia liên quan cần hợp tác chặt chẽ hơn trong việc kiểm soát, ngăn chặn và chống cướp biển, tập trung vào các lĩnh vực thiết thực như chia sẻ thông tin, tập huấn, nâng cao năng lực. Đại Hội Đồng nhất trí rằng chống cướp biển cần được tiến hành trên cơ sở tôn trọng chủ quyền và pháp luật của nhau cũng như tôn trọng luật pháp quốc tế, đặc biệt là công ước 1982 của Liên Hợp Quốc về Luật biển.

91. Đại Hội Đồng ghi nhận tội phạm xuyên quốc gia có thể gây ra mối đe doạ nghiêm trọng đối với hoà bình, an ninh và ổn định cũng như sự thịnh vượng về kinh tế của cộng đồng khu vực và quốc tế. Đại Hội Đồng nhắc lại yêu cầu đối với các nước thành viên ASEAN cần phải thúc đẩy hơn nữa hợp tác trong việc chống tối phạm xuyên quốc gia và khuyến khích Chính phủ các nước liên quan xúc tiến việc triển khai các sáng kiến và các chương trình hợp tác khác nhau do các nước thành viên ASEAN đệ trình, đặc biệt là tiến hành Chương trình làm việc nhằm triển khai Kế hoạch hành động chống tội phạm xuyên quốc gia của ASEAN.

92. Đại Hội Đồng đã thông qua 5 Nghị quyết sau:

- Nghị quyết về tăng cường liên kết khu vực thông qua việc thúc đẩy phối hợp và hợp tác giữa các tổ chức liên quốc hội và liên Chính phủ trong khu vực;

- Nghị quyết về tầm quan trọng của Hiến chương Liên Hợp Quốc trong gìn giữ hoà bình quốc tế: Tình hình I-rắc;

- Nghị quyết về việc mở rộng và tăng cường hợp tác ASEAN cộng 3;

- Nghị quyết về Hoà bình và An ninh trong khu vực;

- Nghị quyết về hợp tác ASEAN trong lĩnh vực chống tội phạm xuyên quốc gia.

93. Đại Hội Đồng cũng ghi nhận Báo cáo của Hội nghị Bộ trưởng ngoại giao ASEAN lần thứ 35 và các cuộc họp liên quan khác được tổ chức từ ngày 29/7 đến 1/8 năm 2002 tại Ban-đa Sê-ri Bê-ga-oan, Bờ-ru-nây Đê-ru-sa-lam.

Các vấn đề kinh tế

94. Đại Hội Đồng nhấn mạnh tính dễ bị tổn thương của các nước đang phát triển trong thời đại toàn cầu hoá, và bày tỏ lo ngại rằng mặc dù hệ thống thương mại và kinh tế quốc tế hiện thời đã góp phần thúc đẩy thị trường tự do, hệ thống này còn nhiều điểm chưa công bằng đối với lợi ích của các nước đang phát triển. Vì thế, Đại Hội Đồng đề cao yêu cầu thiết lập một trật tự kinh tế và thương mại nhằm thúc đẩy không những thương mại tự do mà còn thúc đẩy thương mại công bằng, đồng thời kêu gọi các nước thành viên ASEAN phối hợp chặt chẽ với nhau cũng như với các đối tác của họ trong Tổ chức thương mại thế giới (WTO) và các diễn đàn quốc tế khác nhằm mục đích đảm bảo lợi ích chính đáng cho các nước đang phát triển, đặc biệt thông qua việc dỡ bỏ các hàng rào quan thuế và phi quan thuế đối với các hàng hoá và dịch vụ chủ chốt của các nước này.

95. Đại Hội Đồng khẳng định lại tầm quan trọng của việc kết hợp tăng trưởng kinh tế, phát triển xã hội và bảo vệ môi trường, ba trụ cột của phát triển bền vững gần đây đã được đề cập đến tại Hội nghị thượng đỉnh thế giới về phát triển bền vững, và kêu gọi các nước thành viên ASEAN đồng thời chú trọng đến ba trụ cột này nhằm hướng tới sự phát triển bền vững. Cũng về vấn đề này, Đại Hội Đồng kêu gọi các nước phát triển không sử dụng vấn đề bảo vệ môi trường như một đòn bẩy để tiếp tục duy trì các thông lệ thương mại không công bằng của họ.

96. Đại Hội Đồng nhắc lại tầm quan trọng của khu vực tự do thương mại ASEAN, là động cơ thúc đẩy sự phát triển kinh tế khu vực bằng cách tăng nhanh hơn nữa thương mại nội khối của ASEAN thông qua việc dỡ bỏ các hàng rào quan thuế và phi quan thuế. Do đó, Đại Hội Đồng kêu gọi Nghị viện các nước thành viên Liên minh Nghị viện ASEAN (AIPO) tích cực tham gia xác lập một khung pháp lí nhằm thúc đẩy phát triển thương mại và đầu tư trong ASEAN và hỗ trợ các Chính phủ trong nỗ lực tìm kiếm các biện pháp hữu hiệu để tiếp tục lộ trình AFTA.

97. Đại Hội Đồng bày tỏ lo ngại rằng trình độ phát triển kinh tế khác nhau giữa các nước ASEAN là một thách thức nghiêm trọng đối với quá trình hội nhập kinh tế của họ. Vì vậy, các nước thành viên ASEAN buộc phải ưu tiên thực hiện các chương trình và dự án về phát triển nguồn nhân lực, cơ sở hạ tầng, công nghệ thông tin và truyền thông và hội nhập kinh tế khu vực theo Sáng kiến hội nhập ASEAN (IAI), cũng như giúp đỡ và hỗ trợ các thành viên mới trong các nỗ lực hội nhập kinh tế quốc tế và khu vực của họ, đặc biệt là trong quá trình gia nhập WTO.

98. Đại Hội Đồng đề cao vai trò quan trọng của những tiến bộ khoa học và công nghệ ở mỗi quốc gia và, do đó kêu gọi các nước thành viên ASEAN hết sức nỗ lực để thu hẹp khoảng cách về kỹ thuật số giữa các nước này. Đại Hội Đồng cũng kêu gọi những nước thành viên ASEAN phát triển hơn và các nước đối thoại giúp đỡ các nước thành viên kém phát triển trong lĩnh vực công nghệ thông tin và truyền thông nói chung, và trong lĩnh vực thương mại điện tử nói riêng, nhất là trong việc đào tạo nguồn nhân lực.

99. Đại Hội Đồng đã thông qua 5 Nghị quyết sau:

- Nghị quyết về Lộ trình thực hiên AFTA;

- Nghị quyết về Thu hẹp Khoảng cách Phát triển giữa các Nước Thành viên ASEAN;

- Nghị quyết về hợp tác trong công nghệ thông tin truyền thông và thương mại điện tử giữa các nước ASEAN;

- Nghị quyết về Bảo vệ Môi trường và Phát triển Bền vững; và

- Nghị quyết về các Vấn đề Kinh tế.

Các vấn đề xã hội

100. Đại hội đồng đã thảo luận các chủ đề sau:

- Các chính sách xoá đói giảm nghèo;

- Phát triển nguồn nhân lực và thiết lập mạng lưới giáo dục giữa các nước ASEAN, thuốc điều trị bệnh AIDS cho những người nghèo chung sống với AIDS;

- Bảo tồn sự đa dạng văn hoá của ASEAN;

- Thành lập Uỷ ban Điều tra thực trạng AIPO (AIFOCOM) nhằm chống lại hiểm hoạ ma tuý; và

- Các biện pháp phòng chống:

+ Tham nhũng;

+ Tội phạm xuyên quốc gia;

+ Buôn bán trái phép chất ma tuý;

+ Buôn bán phụ nữ, trẻ em; và

+ Nạn cướp biển.

101. Đại hội đồng đã thông qua các nghị quyết sau:

- Hợp tác và chia sẻ kinh nghiệm trong các chính sách xoá hoặc giảm đói nghèo;

- Thành lập một ngân hàng chống đói nghèo ASEAN;

- Phát triển nguồn nhân lực;

- Mở rộng mạng lưới các trường đại học ASEAN;

- Hợp tác sản xuất và phân phối thuốc điều trị bệnh AIDS;

- Bảo tồn bản sắc văn hoá ASEAN;

- Quy chế hoạt động của Uỷ ban Điều tra thực trạng AIPO (AIFOCOM) nhằm chống lại hiểm hoạ ma tuý; và

- Thành lập cơ chế đối thoại với các cơ quan phòng chống ma tuý.

102. Về việc thành lập một ngân hàng chống đói nghèo ASEAN, Đại hội đồng đã nhất tí thành lập một uỷ ban nghiên cứu việc thành lập ngân hàng này.

Các vấn đề tổ chức

103. Đại hội đồng đã thông qua các nghị quyết sau:

- Nghị quyết No.23GA/2002/Org/01 về Báo cáo của Tổng thư ký đối với Năm tài khoá 2001/2002 và Báo cáo của Tổng thư ký Doc.23GA/2002/SG-Rep/01 đối với Năm tài khoá 2001/2002. Đại hội đồng đã yêu cầu Ban Thư ký Thường trực thường xuyên cập nhật thông tin và các sự kiện của AIPO cũng như của các nghị viện quốc gia vào trang mạng của AIPO;

- Nghị quyết No. 23GA/2002/Org/02 về Báo cáo Tài chính của Ban Thư ký AIPO trong giai đoạn từ 1 tháng 7 năm 2001 đến 30 tháng 9 năm 2001, từ 1 tháng 10 năm 2000 đến 30 tháng 9 năm 2001 và từ 1 tháng 10 năm 2001 đến 30 tháng 6 năm 2002.

- Nghị quyết No. 23GA/2002/Org/03 về Ngân sách của Ban Thư ký AIPO trong giai đoạn từ 1 tháng 10 năm 2002 đến 30 tháng 9 năm 2003 (Năm tài khoá 2002-2003) và Ngân sách Doc. 23GA/2002/Budget/01 đã nói ở trên.

- Nghị quyết No. 23GA/2002/Org/04 Cảm ơn Chính phủ Brunei Darussalam về khoản tài trợ 10.000 USD cho AIPO năm 2002.

- Nghị quyết No.23GA/2002/Org/05 Tôn vinh Công trạng của Ngài Nguyễn Văn An, Chủ tịch AIPO.

- Nghị quyết No.23GA/2002/Org/06 Tôn vinh Công trạng Ngài Vũ Mão, Tổng thư ký AIPO.

- Nghị quyết No.23GA/2002/Org/07 về Thời gian và Địa điểm diễn ra Đại hội đồng AIPO lần thứ 24.

- Nghị quyết No.23GA/2002/Org/08 về Sử dụng Quỹ dôi dư AIPO. Sự ra đời của các quỹ này sẽ có hiệu lực sau khi có sự sửa đổi cần thiết Quy chế AIPO.

- Nghị quyết No.23GA/2002/Org/09 về Tiêu chí và Chỉ dẫn đối với "Giải thưởng dành cho những người có công trạng đối với AIPO".

- Nghị quyết No.23GA/2002/Org/10 về Giám sát Quá trình Thực hiện các Nghị quyết AIPO.

- Nghị quyết No.23GA/2002/Org/11 về Lễ kỷ niệm 25 năm ngày thành lập AIPO.

104. Sau khi nghiên cứu Báo cáo của Nhóm Nghiên cứu, bao gồm các đại diện do Chủ tịch các Nghị viện thành viên AIPO chỉ định, về tính khả thi của việc thành lập Nghị viện ASEAN, Đại hội đồng đánh giá cao sáng kiến của Phi-lip-pin về việc tổ chức nhóm nghiên cứu này. Đại hội đồng đánh giá cao sáng kiến tiếp theo của Phi-lip-pin trong việc hoàn tất một nghiên cứu khả thi chi tiết về cơ cấu của Nghị viện được đề xuất thành lập, và về tiến bộ mà mỗi nước cần đạt được trong quá trình phát triển xã hội, chính trị, pháp lý và kinh tế, cũng như về thời gian biểu để đạt được mục tiêu trên, để đệ trình lên các Nghị viện thành viên AIPO trước khi đệ trình lần cuối cùng lên Đại hội đồng AIPO theo như thủ tục của AIPO.

105. Đại hội đồng thông qua Đề xuất Ngân sách Doc.23GA/2002/Budget/01 cho Ban Thư ký AIPO trong giai đoạn từ 1 tháng 10 năm 2002 đến 30 tháng 9 năm 2003 (Năm tài khoá 2002-2003) và quyết định chuyển khoản tiền 110.000 USD từ tài khoản tiết kiệm của AIPO sang một tài khoản tiền gửi có kỳ hạn ở một ngân hàng thích hợp theo quyết định của Chủ tịch AIPO và thông qua Nghị quyết No. 23GA/2002/Org/03 về Đề xuất Ngân sách cho Ban Thư ký AIPO trong giai đoạn từ 1 tháng 10 năm 2002 đến 30 tháng 9 năm 2003 (Năm tài khoá 2002-2003) để xem xét trước khi trình lên Đại hội đồng.

106. Đại hội đồng cũng chấp thuận tăng lương cho nhân viên ở mức 7,5% từ 1 tháng 10 năm 2002 đến 30 tháng 9 năm 2003 (Năm tài khoá 2002-2003) như là một phần của đề xuất ngân sách. Đại hội đồng cho rằng việc tăng lương cho nhân viên cần phải dựa trên sự đánh giá thành tích của Ban thư ký thường trực. Một bản Hướng dẫn Tiêu chí đánh giá và điều chỉnh sẽ được Ban thư ký thường trực soạn thảo và trình lên Đại hội đồng để thông qua. Theo đó, bất cứ sự điều chỉnh nào đối với lương dành cho nhân viên sẽ được thực hiện theo những hướng dẫn mới.

Các Nữ nghị sĩ AIPO (WAIPO)

107. Đại hội đồng ghi nhận tầm quan trọng của 5 vấn đề được lựa chọn sau đây: 1) Sự tham gia của phụ nữ vào chính trị; Tăng cường năng lực cho các nữ nghị sĩ - chiến lược thực hiện; 2) Bình đẳng giới và ngăn chặn nạn bạo lực trong gia đình đối với phụ nữ; 3) Vai trò của phụ nữ trong việc giải quyết các tranh chấp ở cộng đồng, quốc gia và khu vực; 4) Buôn bán phụ nữ - vấn đề và giải pháp; và 5) Sự tham gia của phụ nữ vào tiến trình phát triển.

108. Đại hội đồng đã nhất trí với các nghị quyết sau:

- Sự tham gia của phụ nữ vào các vấn đề chính trị và và tiến trình phát triển của ASEAN, tăng cường năng lực cho các nữ nghị sĩ - các chiến lược thực hiện;

- Bình đẳng giới và ngăn ngừa nạn bạo lực trong gia đình đối với phụ nữ;

- Vai trò của phụ nữ trong việc giải quyết các tranh chấp tại cộng đồng, quốc gia và khu vực.

109. Đại hội đồng nhấn mạnh tính chất nghiêm trọng của vấn đề buôn bán phụ nữ và nhất trí thông qua một lần nữa Nghị quyết về Buôn bán Phụ nữ và Trẻ em đã được thông qua tại Đại hội đồng AIPO khoá 22 tại Băng-cốc.

110. Đại hội đồng cũng nhất trí thêm rằng tiến trình thực hiện các nghị quyết cần được giám sát.

111. Để tăng cường công tác WAIPO, Đại hội đồng đã nhất trí rằng trong tương lai, WAIPO sẽ được tổ chức trước các cuộc họp của Uỷ ban AIPO nhằm tạo cơ hội cho những nữ nghị sĩ tham gia vào các cuộc họp này.

Đối thoại với các nước Quan sát viên

112. Đại hội đồng, thông qua các uỷ ban của mình, tiến hành các cuộc họp riêng rẽ với các nước Quan sát viên, là Australia, Canada, Trung Quốc, Nghị viện Châu Âu, Nhật Bản, Niu Dilân, Hàn Quốc và Liên bang Nga.

Thời gian và Địa điểm của Đại hội đồng AIPO lần thứ 24

113. Đại hội đồng chấp nhận lời đề nghị của Hạ viện Cộng hoà In-đô-nê-xi-a xin tổ chức Đại hội đồng AIPO lần thứ 24 từ 7 đến 12 tháng 9 năm 2003 với địa điểm sẽ được phía In-đô-nê-xi-a thông báo cụ thể sau.

Đánh giá cao Nước Chủ nhà

114. Các Đoàn đại biểu tham dự Đại hội đồng bày tỏ sự đánh giá cao tới Quốc hội, Chính phủ và nhân dân Việt Nam về lòng mến khách nồng hậu và sự chuẩn bị chu đáo cho Đại hội đồng Liên minh Nghị viện các nước ASEAN khoá 23.

Tinh thần ASEAN

115. Đại hội đồng Liên minh Nghị viện các nước ASEAN khoá 23 được tổ chức trên tinh thần truyền thống của ASEAN, đó là tình hữu nghị, anh em và hợp tác, phù hợp với nguyên tắc xem xét thận trọng và đồng thuận.